NÜFUS HİZMETLERİ KANUNU
Kanun Numarası : 5490
Kabul Tarihi : 25/4/2006
Yayımlandığı Resmî Gazete : Tarih : 29/4/2006 Sayı : 26153
Yayımlandığı Düstur : Tertip : 5 Cilt : 45
BİRİNCİ BÖLÜM
BİRİNCİ KISIM
MADDE 1- (1) Bu Kanunun amacı; kişinin doğumundan ölümüne kadar kişisel ve
MADDE 1- (1) Bu Kanunun amacı; kişinin doğumundan ölümüne kadar kişisel ve
medenî durumuna, uyrukluğuna ve bunlarda meydana gelebilecek değişikliklere ait doğal ve
hukukî olayların belirlenip saptanması, bu amaçla düzenlenmiş kütüklere yazılması, elektronik
ortamda ulusal adres veri tabanının oluşturulması, nüfus kayıtları ile adres bilgilerinin
ilişkilendirilmesini sağlamaktır.
Kapsam
MADDE 2- (1) Bu Kanun, Türk vatandaşları, doğumla Türk vatandaşı olup da çıkma
MADDE 2- (1) Bu Kanun, Türk vatandaşları, doğumla Türk vatandaşı olup da çıkma
izni almak suretiyle Türk vatandaşlığını kaybedenler ve bunların altsoyları ile Türkiye'de
bulunan yabancıların nüfus hizmetlerinin düzenlenmesine, yürütülmesine ve geliştirilmesine
ilişkin esas ve usûl hükümlerini kapsar.
1
Tanımlar
2
MADDE 3- (1) Bu Kanunda geçen;
MADDE 3- (1) Bu Kanunda geçen;
a) Adres: Herhangi bir toprak parçası veya binanın coğrafî konumu ve işlevi açısından
tanımlanmasını,
b) Adres beyan formu: Adreslerin bildiriminde kullanılan, şekli ve içeriği Bakanlıkça
belirlenen formu,
c) (Değişik: 19/10/2017-7039/1 md.) Adres bileşenleri: İl, ilçe, köy ve köy bağlıları,
mahalle, bulvar, cadde, sokak, bina, dış kapı numarası, iç kapı numarası, posta kodu gibi adres
bilgisine ulaşmak için gerekli sözel ve mekânsal verileri,
ç) (Mülga: 19/10/2017-7039/1 md.)
d) Aile: Aynı soydan olup, bir aile sıra numarası altında kayıtlı olan kişiler ile onların
1
9/5/2012 tarihli ve 6304 sayılı Kanunun 10 uncu maddesiyle, bu fıkrada yer alan “Türk vatandaşları”
ibaresinden sonra gelmek üzere “, doğumla Türk vatandaşı olup da çıkma izni almak suretiyle Türk
vatandaşlığını kaybedenler ve bunların altsoyları” ibaresi eklenmiştir.
2
9/5/2012 tarihli ve 6304 sayılı Kanunun 11 inci maddesiyle, 3 üncü maddenin birinci fıkrasına (m) ve
(n) bentleri eklenmiş ve mevcut bentler buna göre teselsül ettirilmiştir.
eş ve çocuklarını,
e) Aile kütüğü: Nüfus olaylarına ilişkin kayıtların kâğıt veya elektronik ortamda
tutulduğu kütüğü,
f) Aile sıra numarası: Ailelerin aile kütüğüne yazılış sırasına göre verilen numarayı,
g) Bakanlık: İçişleri Bakanlığını,
ğ) Dayanak belgesi: Aile kütüğüne işlenen nüfus olaylarının dayanağı olan form,
tutanak, mahkeme kararı, noter senedi, doğum veya ölüm raporu gibi resmî belgeler ile bunların
yedeklerini,
h) (Değişik: 14/1/2016-6661/8 md.) Değerli kâğıtlar: Kimlik kartını, uluslararası aile
cüzdanını ve mavi kartı,
ı) Diğer adres: Yerleşim yeri adresi dışında kalan yerleri,
i) Genel Müdürlük: Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünü,
j) İl müdürlüğü: İl nüfus ve vatandaşlık müdürlüğünü,
k) (Değişik: 19/10/2017-7039/1 md.) Kimlik Paylaşımı Sistemi: Merkezi veri tabanında
tutulan kayıtların kurumlar ve kamu hizmeti sunan tüzel kişiler ile paylaşıldığı sistemi,
l) Kurum: Genel Müdürlük dışındaki diğer kamu kurum ve kuruluşlarını,
m) (Ek: 9/5/2012-6304/11 md.) Mavi Kart: Doğumla Türk vatandaşı olup da çıkma izni
almak suretiyle Türk vatandaşlığını kaybedenler ve bunların 29/5/2009 tarihli ve 5901 sayılı
Türk Vatandaşlığı Kanununun 28 inci maddesinde belirtilen altsoylarına verilen ve söz konusu
maddede belirtilen haklardan faydalanabileceklerini gösteren resmi belgeyi,
n) (Ek: 9/5/2012- 6304/11 md.) Mavi Kartlılar Kütüğü: Doğumla Türk vatandaşı olup
da çıkma izni almak suretiyle Türk vatandaşlığını kaybedenler ve bunların altsoylarının
kayıtlarının elektronik ortamda tutulduğu kütüğü,
o) (Değişik: 19/10/2017-7039/1 md.) Merkezî veri tabanı: Genel Müdürlükçe
elektronik ortamda tutulan verileri,
ö) (Değişik: 19/10/2017-7039/1 md.) MERNİS: Merkezî Nüfus İdaresi Sistemini,
p) Numaralama: Mahalle, semt, meydan, bulvar, cadde, sokak ve bina gibi adres
bileşenlerine isim veya numara verilmesi işlemini,
r) (Değişik: 14/1/2016-6661/8 md.) Kimlik kartı: Kişinin Türk vatandaşı olduğunu ve
aile kütüğüne kayıtlı bulunduğunu gösteren Türkiye Cumhuriyeti kimlik kartını,
s) Nüfus hizmetleri: Nüfus olaylarına ve kişinin nüfusa ve yerleşim yeri adresine ilişkin
bilgilerinin toplanmasına, nüfus kütüklerine geçirilmesine, korunmasına ve gerektiğinde tasnif
edilerek değerlendirilmesine dair iş ve işlemleri,
ş) Nüfus kaydı: Aile kütüğüne işlenmiş kişisel bilgileri,
t) Nüfus kayıt örneği: Aile kütüğüne işlenmiş kişisel bilgilerin özetlerini gösterir
belgeyi,
u) Nüfus kütüğü: Aile kütüğü, özel kütük ve yedeklerinden oluşan kayıtların tümünü,
ü) Nüfus müdürlüğü: İlçe nüfus müdürlüğünü,
v) Nüfus müdürü: İlçe nüfus müdürünü,
y) Nüfus olayı: Doğum, ölüm, evlenme, boşanma, evlât edinme, tanıma, kayıt düzeltme,
soybağının düzeltilmesi, gaiplik gibi kişisel durumlarda değişiklik meydana getiren olayı,
z) Özel kütük: Doğum, evlenme, boşanma, ölüm, kayıt düzeltme ve diğer olaylar
şeklinde tutulan ve ayrı ayrı tasnif edilen dayanak belgelerinin konulduğu dosyayı,
aa) Ulusal adres veri tabanı: Adres bilgilerinin tutulduğu merkezî veri tabanını,
bb) Uluslararası aile cüzdanı: Bir aileyi oluşturan eş ve çocukların kimlik bilgilerini
kapsayan ve uyruğunu kanıtlayan çok dilli resmî belgeyi,
cc) (Değişik: 19/10/2017-7039/1 md.) Vekâletname: Temsil yetkisini kapsayan
noterden onaylı belgeyi,
çç) (Değişik: 19/10/2017-7039/1 md.) Yabancılar kütüğü: Kimlik numarası verilen
yabancıların kayıtlarının elektronik ortamda tutulduğu kütüğü,
dd) Yapı belgeleri: Yapı Ruhsat Formu, Yapı Kullanma İzin Belgesi, yanan ve yıkılan
yapılar formunu ve binalar cetvelini,
ee) Yerleşim yeri adresi: Sürekli kalma niyetiyle oturulan yeri,
ff) (Ek: 14/1/2016-6661/8 md.) Biyometrik veri: Elektronik sistemler aracılığı ile
kimlik tespit ve kimlik doğrulama işlemlerinin gerçekleştirilmesini sağlamak amacıyla alınan
parmak izi, damar izi ve el ayasından elde edilen kişiye özgü verileri,
gg) (Ek: 19/10/2017-7039/1 md.) Veri Paylaşımı Kurulu: Merkezî veri tabanında yer
alan bilgilerin paylaşımına ilişkin talepleri değerlendirmek üzere oluşturulan kurulu,
ğğ) (Ek: 19/10/2017-7039/1 md.) Yetkili idare: Adres numaralama veya yapı belgeleri
düzenleme yetki ve sorumluluğu verilen idareleri,
hh) (Ek:23/7/2020-7252/8 md.) Elektronik Kimlik Doğrulama Sistemi: Türkiye
Cumhuriyeti kimlik kartının elektronik kimlik doğrulama işlemlerinde kullanılabilmesini
sağlayan sistemi,
ifade eder.
Nüfus Hizmetlerinin Yürütülmesi
Yetkililer ve Nüfus Kütükleri
Nüfus hizmetleri yetkilileri
İKİNCİ KISIM
MADDE 4- (1) Nüfus hizmetleri, Bakanlığın merkez ve taşra teşkilâtı ile dış
MADDE 4- (1) Nüfus hizmetleri, Bakanlığın merkez ve taşra teşkilâtı ile dış
temsilcilikler tarafından yürütülür.
Hukukî mahiyeti
MADDE 5- (1) Nüfus kütükleri; kişilerin kimliklerinin, yerleşim yeri adreslerinin, aile
MADDE 5- (1) Nüfus kütükleri; kişilerin kimliklerinin, yerleşim yeri adreslerinin, aile
bağlarının, vatandaşlık durumlarının ve şahsî hallerinin belirlenmesi amacıyla ilçe ve aile esasına
göre nüfus olaylarının tescil edildiği, daimî olarak saklanması gerekli resmî belgelerdir.
(2) Aile kütüğü ve özel kütüklerde tutulan kayıtlar ile yedekleri ve bunlardan çıkarılan
kayıt örnekleri aynı hukukî değere sahiptir. Kayıtlar arasında farklılık olduğu takdirde, aksi
sabit oluncaya kadar kayda esas olan dayanak belgesi geçerlidir.
(3) (Ek: 19/10/2017-7039/2 md.) Bakanlık, elektronik ortamda tutulan aile kütüklerinde
kişiye ait tek bir kaydın tutulmasına, kişi ve olay kayıtlarının Türkiye Cumhuriyeti kimlik
numarası ile ilişkilendirilmesine yetkilidir. Bu durumda diğer kanunların bu maddeye aykırı
hükümleri uygulanmaz.
Nüfus kütüklerinin tutulması
MADDE 6- (1) Nüfus olayları, iletişim ağı kullanılarak nüfus müdürlüklerindeki aile
MADDE 6- (1) Nüfus olayları, iletişim ağı kullanılarak nüfus müdürlüklerindeki aile
kütüklerine ve merkezî veri tabanına tescil edilir.
(2) Bakanlık, doğal afet ve olağanüstü hallere karşı kesintisiz olarak hizmet verilmesini
sağlamak amacıyla, merkezî veri tabanının yedeğinin farklı bir yerde tutulmasını sağlar.
(3) Kâğıt ortamındaki aile kütüklerinin her sayfasına cilt ve sayfa sıra numaraları konur.
Kütüğün sonuna kaç sayfadan ibaret olduğu yazılır. Sayfa birleşim yerleri asliye hukuk
mahkemesince mühürlenerek sonu onaylanır.
(4) Nüfus kütüklerinin tutulmasına ilişkin usûl ve esasları belirlemeye, mevzuat ve
sistemdeki gelişmelere bağlı olarak değiştirmeye ve kâğıt ortamında tutulan aile kütüklerini
uygulamadan kaldırmaya Bakanlık yetkilidir.
Aile kütüklerinde bulunması gereken kişisel bilgiler
MADDE 7- (1) Her mahalle veya köy için ayrı aile kütüğü tutulur. Aile kütüklerinde
MADDE 7- (1) Her mahalle veya köy için ayrı aile kütüğü tutulur. Aile kütüklerinde
aşağıdaki bilgiler bulunur:
a) Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası.
b) Kayıtlı bulunduğu il, ilçe, köy veya mahalle adı ile cilt, aile ve birey sıra numarası.
c) Kişinin adı ve soyadı, cinsiyeti, baba ve ana adı ile soyadları, evli kadınların önceki
soyadları.
ç) Doğum yeri ile gün, ay ve yıl olarak doğum tarihi ve kütüğe kayıt tarihi.
d) Evlenme, boşanma, soybağının kurulması veya reddi, ölüm, vatandaşlığın kazanılması
veya kaybedilmesi gibi kişisel durumda meydana gelen değişiklik veya yetkili makamlarca yapılan
düzeltmeler.
e) Dini.
f) Medenî hali.
g) Yerleşim yeri adresi.
ğ) Fotoğrafı.
h) (Ek: 14/1/2016-6661/9 md.) Biyometrik verisi.
ı) (Ek: 19/10/2017-7039/3 md.)Velayete ve vesayete ilişkin bilgileri.
(Değişik son cümle: 19/10/2017-7039/3 md.) (a), (g), (ğ), (h) ve (ı) bentlerinde
belirtilen kayıtlar sadece elektronik ortamda tutulur.
(2) Türkiye'de aile kütüğü bulunmayan ve yabancı ülkelerde oturan vatandaşlar
Bakanlığın göstereceği bir nüfus müdürlüğünde açılacak aile kütüğüne kaydedilir.
Yabancıların kayıtlarının tutulması
MADDE 8- (Başlığı ile Birlikte Değişik:18/10/2018-7148/32 md.)
MADDE 8- (Başlığı ile Birlikte Değişik:18/10/2018-7148/32 md.)
(1) 4/4/2013 tarihli ve 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu
kapsamındaki yabancılara kimlik numarası vermeye, bunları yabancılar kütüğüne kaydetmeye
ve herhangi bir işlem sebebiyle Türkiye’de bir kamu kurumuna veya dış temsilciliklerimize
müracaat eden yabancılara, talep etmeleri hâlinde yabancı kimlik numarası (YKN) vermeye
Bakanlık yetkilidir. Diplomatik misyon mensupları bu hükmün kapsamı dışındadır.
(2) Yabancı kimlik numarasının geçerlilik süresi, başvuru esnasında ve sonrasında
istenilecek belgeler ile diğer hususlar İçişleri Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.
Mavi Kartlıların kayıtları
MADDE 8/A- (Ek: 9/5/2012-6304/12 md.)
(1) Doğumla Türk vatandaşı olup da çıkma izni almak suretiyle Türk vatandaşlığını
kaybedenler ve bunların 5901 sayılı Kanunun 28 inci maddesinde belirtilen altsoyları, Genel
Müdürlükçe elektronik ortamda tutulan Mavi Kartlılar Kütüğüne kaydedilir. Bu Kütüğe
kaydedilenler, her türlü nüfus olaylarını yurt içinde nüfus müdürlüklerine, yurt dışında ise dış
temsilciliklere beyan etmekle yükümlüdürler.
Nüfus Kayıtlarının Özellikleri
Gizlilik
İKİNCİ BÖLÜM
MADDE 9- (1) Nüfus kayıtları ve bu kayıtların tutulmasına dayanak olan belgeler
MADDE 9- (1) Nüfus kayıtları ve bu kayıtların tutulmasına dayanak olan belgeler
gizlidir. Bunlar, yetkili ve sorumlu memurlar ile teftiş ve denetim yetkisi olanlar dışında kimse
tarafından görülüp incelenemez. Mahkemeler bu hükmün dışındadır.
(2) Nüfus kayıtlarına bu bilgileri işleyen memurlar ve Kimlik Paylaşımı Sistemi
kapsamında nüfus kayıtlarından faydalanan diğer görevliler de bu gizliliğe uymak
zorundadırlar. Bu yükümlülük, kamu görevlilerinin görevlerinden ayrılmalarından sonra da
devam eder.
Resmî işlemlerde esas alınması
MADDE 10- (1) Kurumlarda kişiyle ilgili olarak yapılan işlemlerde nüfus kayıtları esas
MADDE 10- (1) Kurumlarda kişiyle ilgili olarak yapılan işlemlerde nüfus kayıtları esas
alınır. Kayıtlar arasında farklılık olması halinde nüfus kayıtlarında değişiklik yapılmaz, usûlüne
göre diğer kayıtlar düzeltilir.
Nüfus Kütüklerinin Tutulmasına İlişkin Esaslar
Tescil mecburiyeti
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
MADDE 11- (1) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olan her kişi yurt içinde nüfus
MADDE 11- (1) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olan her kişi yurt içinde nüfus
müdürlüğüne, yurt dışında dış temsilciliğe müracaatla kendisini nüfus kütüklerine yazdırmaya
ve kimlik kartı almaya mecburdur. Ergin olmayanların nüfus olaylarını yazdırıp kimlik
kartlarını almaya veli, vasi veya kayyımları, bunların bulunmaması halinde, çocukları
yanlarında bulunduranlar ile 24/5/1983 tarihli ve 2828 sayılı Sosyal Hizmetler ve Çocuk
Esirgeme Kurumu Kanununun yetkili kıldığı kuruluş yetkilileri görevlidirler.
3
(2) Türk vatandaşlığını sonradan kazanmış olanlar da vatandaşlığı kazandıkları tarihten
itibaren nüfus kütüğüne geçirilir.
Tescilde dayanak belgesi zorunluluğu
MADDE 12- (1) Nüfus kütüklerine düşülen kişisel durumla ilgili her kayıt ve
MADDE 12- (1) Nüfus kütüklerine düşülen kişisel durumla ilgili her kayıt ve
açıklamanın bu Kanuna göre yetkili kılınmış görevlilerce, usûlüne ve örneğine uygun olarak
düzenlenmiş belgelere dayandırılması zorunludur.
(2) Nüfus olaylarını tescil eden memurlar tarafından her işlem sonunda dayanak
belgeleri aile kütüklerine işlendikten sonra imzalanır ve bir nüshası arşivlenmek üzere Genel
Müdürlüğe gönderilecek olan ilgili özel kütüğe konulur.
Tescil
MADDE 13- (1) Yetkili kişi ve kuruluşlarca bildirilen nüfus olaylarına ilişkin belge ve
MADDE 13- (1) Yetkili kişi ve kuruluşlarca bildirilen nüfus olaylarına ilişkin belge ve
tutanaklar bu Kanun hükümlerine göre tescil edilir. Bakanlık her türlü nüfus işlemlerinde
elektronik imza kullanılmasına karar vermeye yetkilidir.
Kaydın kapatılması ve yeniden açılması
MADDE 14- (1) Nüfus kaydının kapatılması; ölüm, gaiplik, Türk vatandaşlığının kaybı,
MADDE 14- (1) Nüfus kaydının kapatılması; ölüm, gaiplik, Türk vatandaşlığının kaybı,
evlenme, boşanma, evlât edinilme, soybağının düzeltilmesi veya reddi gibi olaylar nedeniyle
bir kaydın üzerinde işlem yapılamaz hale getirilmesidir.
(2) Kaydın kapatılmasına ilişkin sebep ortadan kalktığında veya kaydın yeniden
açılmasını gerektirecek yeni bir sebep ortaya çıktığında kayıt yeniden açılır. Kaydın
açılmasından sonra kişisel durumda meydana gelmiş olan olaylar kişinin kaydına işlenir.
3
14/1/2016 tarihli ve 6661 sayılı Kanunun 10 uncu maddesiyle bu fıkrada yer alan “nüfus cüzdanı”
ibaresi “kimlik kartı” ve “nüfus cüzdanlarını” ibaresi “kimlik kartlarını” şeklinde değiştirilmiştir.
Nüfus Olayları
Doğum
Bildirim yükümlülüğü ve süresi
BİRİNCİ BÖLÜM
ÜÇÜNCÜ KISIM
MADDE 15- (Değişik: 19/10/2017-7039/5 md.)
MADDE 15- (Değişik: 19/10/2017-7039/5 md.)
(1) Sağ olarak dünyaya gelen her çocuğun, doğumdan itibaren Türkiye’de otuz gün
içinde nüfus müdürlüğüne, yurt dışında ise altmış gün içinde dış temsilciliğe bildirilmesi
zorunludur. Doğum bildirimleri, doğumu gerçekleştiren sağlık kuruluşlarına da yapılabilir.
(2) Sağlık kuruluşları ve sağlık kuruluşları dışında sağlık personeli nezaretinde
gerçekleşen doğumlar, ilgili sağlık birimince bulunulan yer nüfus müdürlüğüne beş iş günü
içinde bildirilir. Bildirimde, doğumun sağlık kuruluşunda veya sağlık personeli nezaretinde
olduğunu ispatlayan rapor veya resmi belge ve doğum tescil isteğini belirten form dilekçe yer
alır.
(3) Sağlık personeli nezaretinde gerçekleşmeyen doğum bildirimi; gebelik sırasında
anneyi takip eden tabip ya da sağlık mesleği mensubunca düzenlenecek rapor veya belge ile
yapılır.
(4) Sağlık personelinin takibi dışında doğan çocukların doğum bildirimi nüfus
müdürlüklerine sözlü beyanla yapılır. Her sözlü beyanda mülki idare amirinin emri ile aile
hekimlerince beyanların doğruluğunun araştırılması zorunludur.
(5) Doğum bildirimi; veli, vasi, kayyım, bunların bulunmaması hâlinde çocuğun büyük
ana, büyük baba veya ergin kardeşleri ya da çocuğu yanında bulunduranlar tarafından yapılır.
Çocuğa konulan ad, üç adı geçmemek üzere ve kısaltma yapılmadan yazılır. Doğum ve gebelik
raporu ile doğumun bildirilmesi ve doğum tutanağının düzenlenmesine ilişkin usul ve esaslar
Sağlık Bakanlığının görüşü alınarak Bakanlıkça belirlenir.
(6) Yurt dışındaki doğum bildirimleri, yabancı makamlardan alınmış resmî belge veya
raporun dış temsilciliğe verilmesi ile yapılır. Doğum bildiriminin dış temsilciliğe bizzat
yapılamaması hâlinde, yabancı makamlardan alınmış resmî belge veya rapor ile çocuğa konulan
adın belirtildiği dilekçe, ana ve babanın kimlik bilgilerini gösteren belgelerle birlikte dış
temsilciliğe gönderilmesi suretiyle de yapılabilir.
(7) Ölü doğan çocuklar aile kütüğüne yazılmaz. Bir doğumda birden fazla çocuk
doğması hâlinde bunlar, doğuş sırasıyla yazılır.
Süresi içinde bildirilmeyen doğumlar
MADDE 16- (1) Bu Kanunun 15 inci maddesinde belirtilen süreyi geçirdikten sonra
MADDE 16- (1) Bu Kanunun 15 inci maddesinde belirtilen süreyi geçirdikten sonra
bildirilen altı yaşını bitirmemiş olan çocukların doğum tarihinin tespitinde beyan esas alınır.
Çocuk altı yaşını doldurmuş ise nüfus müdürlüğüne getirilerek resmî sağlık kuruluşunca yaşının
tespit edilmesi sağlanır. Doğuma ait resmî belge ibraz edilmesi halinde, yaş tespitine gerek
kalmaz.
Nüfus müdürlüklerinin yetkisi
MADDE 17- (1) Nüfus müdürlükleri; süresi içerisinde bildirilmemiş çocukların veya
MADDE 17- (1) Nüfus müdürlükleri; süresi içerisinde bildirilmemiş çocukların veya
nüfusa tescil edilmemiş erginlerin varlığını haber aldıkları takdirde; erginlerin kendilerini,
çocukların veli, vasi veya kayyımlarını, bunların bulunmaması halinde; büyük ana, büyük baba
veya kardeşlerini ya da çocukları yanlarında bulunduranları veya muhtarları beyana davet
etmeye yetkilidirler. İlgililer de bu davet üzerine otuz gün içinde nüfus müdürlüklerine
başvurmak ve beyanda bulunmakla görevlidir.
(2) Verilen süre içerisinde bildirim yapılmaması halinde mülkî idare amirinin göreceği
lüzum üzerine kolluk kuvvetlerince bunların zorla getirilmesi için gereken işlem yapılarak
çocuğun aile kütüklerine tescili sağlanır.
Bildirimle yükümlü diğer görevliler
4
MADDE 18- (1) 2828 sayılı Kanunun yetkili kıldığı kuruluş yetkilileri, yetiştirme
MADDE 18- (1) 2828 sayılı Kanunun yetkili kıldığı kuruluş yetkilileri, yetiştirme
yurtları, bakım evleri ve benzeri yerlerin sorumluları ile kişiler; yanlarında çalıştırdıkları veya
barındırdıkları çocuk veya erginlerin kimlik kartlarını kontrol etmek, aile kütüklerine kayıtlı
olmayanların tescillerini sağlamak için nüfus müdürlüklerine beyanda bulunmak ve gerekli
işlemleri yaptırmakla görevlidirler.
(2) Kolluk görevlileri; kimlik kontrolleri veya herhangi bir işlem nedeniyle kimliğini
ispat edemeyenlerle, nüfusta kayıtlı olmadığını tespit ettikleri kişileri, haklarında gerekli
işlemleri yaptıktan sonra düzenleyecekleri evrakı o yerdeki nüfus müdürlüğüne bildirmekle
yükümlüdürler.
(3) Okul müdürleri; okula kayıt için başvuran çocuklardan nüfusa kayıtlı olmayanların
beyana dayalı kimlikleri ile baba, ana, vasi veya kayyımlarının kimliklerini ve adreslerini o
yerin nüfus müdürlüğüne bildirmekle görevlidirler.
(4) Kamu veya özel kurumlar iş verecekleri kişilerden kimlik kartı istemekle, nüfusta
kayıtlı olmadıklarını anladıkları kişilerin beyana dayalı kimlik ve adreslerini nüfus
müdürlüklerine bildirmekle yükümlüdürler.
Bulunmuş çocuklar ve zihinsel engelli kişiler
5
MADDE 19- (1) Yaşının küçüklüğü nedeniyle kendisini ifade edemeyen bulunmuş
MADDE 19- (1) Yaşının küçüklüğü nedeniyle kendisini ifade edemeyen bulunmuş
çocukların nüfus kütüklerine kaydedilmesi, kolluk görevlileri veya ilgili kurumların bu durumu
belirten tutanaklarına veya ilgililerin beyanlarına dayanılarak bulundukları yerin nüfus
müdürlüğünce yapılır.
(2) Zihinsel engelli olup da bulunmuş onsekiz yaşından büyük kişileri, mahkemece tayin
edilecek olan kayyımları bildirmekle yükümlüdür. Bildirimin tam teşekküllü devlet
hastahanesinden alınacak sağlık kurulu raporu ile nüfus müdürlüğüne yapılması zorunludur.
4
14/1/2016 tarihli ve 6661 sayılı Kanunun 10 uncu maddesiyle bu maddenin birinci fıkrasında yer alan
“nüfus cüzdanlarını” ibaresi “kimlik kartlarını”, dördüncü fıkrasında yer alan “nüfus cüzdanı” ibaresi
“kimlik kartı” ve şeklinde değiştirilmiştir.
5
25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu maddenin başlığında ve ikinci
fıkrasında yer alan “özürlü” ibareleri “engelli” şeklinde değiştirilmiştir.
(3) Bu kişiler hakkında düzenlenen tutanaklarda doğum tarihi, adı ve soyadı ile ana ve
baba adı belirtilmemiş ise; nüfus müdürlüğünce ad ve soyad ile ana ve baba adı verilir. Doğum
tarihi belirlenmemişse resmî sağlık kuruluşunca tespit edilmesi sağlanır.
Türk vatandaşlığını kazananlar
MADDE 20- (1) Kanun gereğince Türk vatandaşlığını kazananlar yetkili makam veya
MADDE 20- (1) Kanun gereğince Türk vatandaşlığını kazananlar yetkili makam veya
kurulların kararı üzerine düzenlenecek formlara uygun olarak aile kütüğüne tescil edilirler.
Yabancıların nüfus olayları
MADDE 21- (Mülga: 19/10/2017-7039/27 md.)
MADDE 21- (Mülga: 19/10/2017-7039/27 md.)
Evlenme
Evlendirme yetkisi
İKİNCİ BÖLÜM
MADDE 22- (1) Bakanlık, evlendirme işlemlerinin nüfus ve vatandaşlık hizmetlerinin
MADDE 22- (1) Bakanlık, evlendirme işlemlerinin nüfus ve vatandaşlık hizmetlerinin
bütünlüğü içerisinde yürütülmesi için gereken her türlü tedbiri alır ve uygular.
(2) Evlendirme memuru; belediye bulunan yerlerde belediye başkanı veya bu işle
görevlendireceği memur, köylerde muhtardır. Bakanlık, il nüfus ve vatandaşlık müdürlüklerine,
nüfus müdürlüklerine ve dış temsilciliklere, il ve ilçe müftülüklerine evlendirme memurluğu
yetkisi ve görevi verebilir. Eşlerden birinin yabancı olması halinde evlendirmeye, (...)
6
belediye
evlendirme memurlukları ile nüfus müdürleri yetkilidir.
7
Evlenmenin bildirilmesi ve tescili
MADDE 23- (1) 22 nci madde uyarınca evlendirme işlemini yapanlar; evlenmenin
MADDE 23- (1) 22 nci madde uyarınca evlendirme işlemini yapanlar; evlenmenin
yapıldığı tarihten itibaren on gün içinde düzenlenecek evlenme bildirimini nüfus müdürlüğüne
göndermekle, nüfus müdürlüğü de tescil etmekle yükümlüdür.
(2) Evlenen kadının kaydı kocasının hanesine taşınır. Kocası ölen kadın yeniden
evlenmedikçe ölen kocasının aile kütüğünde kalır. Ancak dilerse babasının kütüğüne dönebilir.
(3) Dış temsilciliklerce yapılan evlenmeler, evlenmenin yapıldığı tarihten itibaren otuz
gün içinde nüfus müdürlüklerine bildirilir.
(4) Mülga 743 sayılı Türk Kanunu Medenisinin yürürlüğe girdiği 4/10/1926 tarihinden
önce eski hükümlere göre yapılıp da halen nüfus kütüklerine tescil edilmemiş olan evlenmeler
ilgililerin mahkemeden karar almaları suretiyle aile kütüğüne tescil edilir.
6
29/5/2009 tarihli ve 5901 sayılı Kanunun 47 nci maddesiyle; bu fıkrada bulunan "il ve ilçe" ibaresi
yürürlükten kaldırılmıştır.
7
19/10/2017 tarihli ve 7039 sayılı Kanunun 6 ncı maddesiyle, bu fıkraya “dış temsilciliklere”
ibaresinden sonra gelmek üzere “, il ve ilçe müftülüklerine” ibaresi eklenmiştir.
Yurt dışında yapılan evlendirmeler
MADDE 24- (1) Yurt dışında yabancı yetkili makamlar önünde Türk vatandaşlarının
MADDE 24- (1) Yurt dışında yabancı yetkili makamlar önünde Türk vatandaşlarının
yaptığı evlenmeler, 22/11/2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu hükümlerine uygun
olmak ve butlanla batıl olmayı gerektiren bir sebep bulunmamak kaydıyla geçerlidir. Bu
evliliklerin koca, kocanın yabancı olması halinde kadın tarafından en geç otuz gün içerisinde
evlenmeyi yapan yabancı makamdan alınmış belgenin o yerdeki dış temsilciliğe verilmesi veya
dış temsilciliğe gönderilmesi suretiyle yapılır. Beyanı alan dış temsilcilik evlenme bildirimini
usûlüne göre düzenleyerek nüfus müdürlüklerine göndermekle yükümlüdür.
(2) O yerde dış temsilcilik bulunmadığı veya dış temsilciliğe bildirimde bulunulamadığı
takdirde, evlenme bildirimi; yabancı makamlardan alınan evlenme belgesinin Türkçeye çevrilip
usûlüne göre onaylanmış ve Dışişleri Bakanlığınca tasdik edilmiş olması şartıyla yurt içinde
nüfus müdürlüğüne verilmek suretiyle de yapılabilir. Bu belgeye dayanılarak düzenlenecek
evlenme bildirimi ile kütüğe tescil işlemi yapılır.
Evlenmekle Türk vatandaşlığını kazananların tescili
MADDE 25- (1) Evlenmekle Türk vatandaşlığını kazanan kadın, kocasının hanesine
MADDE 25- (1) Evlenmekle Türk vatandaşlığını kazanan kadın, kocasının hanesine
tescil edilir. Bu şekilde aile kütüklerine tescil edilen kadının ölüm dışında evliliğinin sona
ermesi halinde kaydı, kayıtlı bulunduğu kütüğün sonuna taşınır.
(2) Evlenmekle Türk vatandaşlığını kazanan erkek karısının evlenmekle kaydının
taşındığı haneye tescil edilir. Evliliğin ölüm dışında sona ermesi halinde kadının kaydı
evlenmeden önce kayıtlı bulunduğu haneye taşınır, erkeğin kaydı ise kayıtlı bulunduğu hanede
kalır.
Boşanma ve Evliliğin İptali
Kadının bekleme süresinin başlangıcı
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
MADDE 26- (1) Kadının bekleme süresi, mahkeme kararının kesinleştiği tarihten
MADDE 26- (1) Kadının bekleme süresi, mahkeme kararının kesinleştiği tarihten
itibaren hüküm ifade eder.
Boşanma veya evliliğin iptali kararlarında bulunması gerekli hususlar
MADDE 27- (1) Boşanma veya evliliğin iptaline ilişkin kararlarda aşağıdaki bilgilere
MADDE 27- (1) Boşanma veya evliliğin iptaline ilişkin kararlarda aşağıdaki bilgilere
yer verilmesi zorunludur:
a) Tarafların Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, adı, soyadı, doğum yeri ve tarihi,
baba ve ana adları ile kadının evlenmeden önceki soyadı ve aile kütüğünde kayıtlı olduğu yer
bilgileri.
b) Evlilik içinde doğmuş çocuklar ve bunların kimlik bilgileri.
c) Karara ait usûl mevzuatının öngördüğü diğer esas ve usûle ait hükümler.
Yabancı ülke adlî veya idarî makamlarınca verilen boşanma kararlarının nüfus
kütüğüne tescili
MADDE 27/A – (Ek: 17/4/2017-KHK-690/4 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7077/3 md.)
(1) Yabancı ülke adlî veya idarî makamlarınca boşanmaya, evliliğin butlanına, iptaline
veya mevcut olup olmadığının tespitine ilişkin olarak verilen kararlar; bizzat veya vekilleri
aracılığıyla tarafların birlikte veya taraflardan birinin ölmüş ya da yabancı olması halinde Türk
vatandaşı olan diğer taraf veya vekilinin tek başına başvurması, verildiği devlet kanunlarına
göre konusunda yetkili adlî veya idarî makam tarafından verilmiş ve usulen kesinleşmiş olması
ve Türk kamu düzenine açıkça aykırı bulunmaması şartlarıyla nüfus kütüğüne tescil edilir.
8
(2) Nüfus kütüğüne yapılacak tescil işlemleri, yurt dışında kararın verildiği ülkedeki dış
temsilcilikler, yurt içinde ise Bakanlık tarafından belirlenen nüfus müdürlükleri tarafından
yapılır.
(3) Bu maddede sayılan şartlar yerine getirilmediği gerekçesiyle tescil talebi reddedilen
kararların Türkiye’de tanınması, 27/11/2007 tarihli ve 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve
Usul Hukuku Hakkında Kanun uyarınca yapılır.
(4) Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Bakanlık tarafından yönetmelikle
belirlenir.
Tanıma ve Evlât Edinme
Tanıma ve babalığa hüküm
9
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
MADDE 28- (1) Tanıma; babanın yazılı başvurusu üzerine mahkemede yapılmışsa
MADDE 28- (1) Tanıma; babanın yazılı başvurusu üzerine mahkemede yapılmışsa
mahkeme tarafından, notere başvurusu üzerine düzenlenen senetle yapılmışsa noter tarafından
tanımanın yapıldığı tarihten itibaren on gün içinde nüfus müdürlüğüne bildirilir.
(2) Tanımanın babanın vasiyetnamesindeki beyanla yapılması durumunda nüfus
müdürlüğüne bildirim, vasiyetnameyi açan hâkim tarafından yapılır.
(3) Nüfus memuruna yapılan tanıma beyanı ise doğrudan aile kütüklerine tescil edilir.
(4) (Değişik: 19/10/2017-7039/7 md.) Tanınan veya babalığa hüküm kararı ile soybağı
kurulan çocuklar babalarının hanesine baba adı ve soyadı ile nakledilir.
(5) Yurt dışında yapılan tanıma işlemlerine ait bildirimler dış temsilciliklere veya
Türkçeye tercüme edilip, onaylanmış olmak kaydıyla yurt içinde nüfus müdürlüklerine
yapılabilir.
8
25/3/2020 tarihli ve 7226 sayılı Kanunun 28 inci maddesiyle bu fıkraya “birlikte” ibaresinden sonra
gelmek üzere “veya taraflardan birinin ölmüş ya da yabancı olması halinde Türk vatandaşı olan diğer
taraf veya vekilinin tek başına” ibaresi eklenmiştir.
9
Bu madde başlığı “Tanıma işlemi” iken, 19/10/2017 tarihli ve 7039 sayılı Kanunun 7 nci maddesiyle
metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
Evlât edinme işlemi
MADDE 29- (1) Evlât edinme kararı mahkeme tarafından on gün içinde o yerin nüfus
MADDE 29- (1) Evlât edinme kararı mahkeme tarafından on gün içinde o yerin nüfus
müdürlüğüne bildirilir. Evlât edinme olayı aile kütüklerine tescil edilir ve evlât edinilenin kaydı
evlât edinenin aile kütüğüne taşınır.
Yurt dışında yapılan evlât edinme işlemleri
MADDE 30- (1) Yurt dışında yabancı yetkili makamlar önünde yapılan evlât edinme
MADDE 30- (1) Yurt dışında yabancı yetkili makamlar önünde yapılan evlât edinme
işlemleri aslî şartlar bakımından Türk mevzuatına uygun olmak şartıyla Türkiye'de de
geçerlidir.
(2) Evlât edinme olaylarına ilişkin yabancı adlî veya idarî makamlarca verilen ve o
ülkenin hukukuna göre kesinleşmiş olan veya kesin hüküm gibi sonuç doğuran karar ve
belgelerin Türkiye'de icra olunabilmesi, yetkili Türk mahkemesi tarafından tenfiz veya tanıma
kararı verilmesine bağlıdır.
Ölüm ve Gaiplik
Bildirim süresi ve yükümlü olanlar
BEŞİNCİ BÖLÜM
MADDE 31- (1) Ölüm olayını;
MADDE 31- (1) Ölüm olayını;
a) Şehir ve kasabalarda 24/4/1930 tarihli ve 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu
gereğince defin ruhsatı vermeye yetkili olanlar,
b) Köylerde, varsa resmî tabip veya sağlık kuruluşu yetkilileri, yoksa köy muhtarları,
c) Hastane ve bakım evi gibi sağlık kurumlarında kurum amirlikleri,
ç) Askeri birliklerde tabipler veya iç hizmet mevzuatına göre kıta komutanlıklarınca
görevlendirilmiş olanlar ve askerlik şubeleri,
d) Doğal afetlerde mülkî idare amirlerince görevlendirilecek memurlar,
e) Adlî olaylarda ve kazalarda ilgili Cumhuriyet savcılıkları,
olayın meydana geldiği tarihten itibaren, dış temsilcilikler ise olaydan haberdar
oldukları tarihten itibaren on gün içerisinde Genel Müdürlüğe ya da nüfus müdürlüğüne
bildirmekle yükümlüdürler.
(2) Kanunî süre geçtikten sonra nüfus müdürlüklerine gelen ölümlere ait tutanaklar
resmî sağlık kurumları kayıtlarına veya diğer resmî belgelere dayanılarak düzenlenmiş ise nüfus
müdürlüklerince kabul edilip işleme alınır.
(3) Yurt içinde meydana gelen ölümlerde, ölüm nerede meydana gelmişse o yerin nüfus
müdürlüğüne, ölüm yerinin tespit edilememesi halinde ceset nerede bulunmuşsa o yerin, ölüm
bir taşıt içinde olmuşsa bu taşıttan çıkarıldığı yerin nüfus müdürlüğüne bildirilir.
(4) Ölenin kaydı yok ise yapılacak soruşturma sonunda Türk vatandaşlığı ve ailesi tespit
edildiği takdirde doğum tutanağı düzenlenerek aile kütüğüne önce doğum, sonra ölüm olayı
işlenir.
Ölüm karinesi
MADDE 32- (1) Bir kimse ölümüne kesin gözle bakılmayı gerektiren durumlar içinde
MADDE 32- (1) Bir kimse ölümüne kesin gözle bakılmayı gerektiren durumlar içinde
kaybolursa, cesedi bulunamamış olsa bile müracaat edilen yerin mülkî idare amirinin emri ile
ölüm tutanağı düzenlenerek ölüm olayı işlenir.
(2) Bu madde uyarınca işlem yapılabilmesi için ölüm karinesi bulunan kişinin alt veya
üst soyundan bir kişinin ya da kardeşlerinin, bunlar yoksa mirasçılarının dilekçe ile başvurarak
olayı belgelendirmeleri ya da yetkili makamların durumu resmî bir yazı ile nüfus müdürlüğüne
bildirmeleri gereklidir.
(3) Dilekçeye ekli belgeler ve gerektiğinde nüfus müdürlüğünce yaptırılacak soruşturma
olayın doğruluğunu ve öldüğü iddia edilen kişinin de olayın meydana geldiği sırada orada
bulunduğunu kanıtlamaya yeterli görülürse mülkî idare amirinin emri ile ölüm kaydı düşülür.
Ölü olduğu halde aile kütüklerinde sağ görünenler
MADDE 33- (1) Ölmüş olduğu halde aile kütüklerinde sağ görülenlere ait ölüm
MADDE 33- (1) Ölmüş olduğu halde aile kütüklerinde sağ görülenlere ait ölüm
tutanakları, ölüm olayını gösterir belge ile başvurulması halinde nüfus müdürlüklerince
düzenlenir ve gerekli işlem yapılır. Herhangi bir belge ibraz edilememesi durumunda ölüm
beyanının doğruluğu nüfus müdürlüklerince tahkik ettirildikten sonra düzenlenecek ölüm
tutanağı, mülkî idare amirinin emri ile işleme konulur.
(2) (Ek: 19/10/2017-7039/8 md.) Merkezî veri tabanında yer alan kayıtlara göre uzun
süre işlem görmeyen ve yaşı itibarıyla ölü olması muhtemel kişiler Genel Müdürlükçe tespit
edilir. Tespit edilen kayıtların araştırılması mülkî idare amirinin emriyle kolluk kuvvetlerine
yaptırılır. Araştırma sonucu ölü oldukları tespit edilenlerin ölümleri tescil edilir.
Gaiplik işlemi
MADDE 34- (1) Gaiplik kararları mahkemelerce on gün içinde o yerin nüfus
MADDE 34- (1) Gaiplik kararları mahkemelerce on gün içinde o yerin nüfus
müdürlüğüne bildirilir ve nüfus memurlarınca aile kütüklerine tescil edilir.
Kayıt Düzeltmeleri
Nüfus Kaydının Düzeltilmesine İlişkin Esaslar
Kayıt düzeltilmesi
BİRİNCİ BÖLÜM
DÖRDÜNCÜ KISIM
MADDE 35- (1) Kesinleşmiş mahkeme hükmü olmadıkça nüfus kütüklerinin hiçbir
MADDE 35- (1) Kesinleşmiş mahkeme hükmü olmadıkça nüfus kütüklerinin hiçbir
kaydı düzeltilemez ve kayıtların anlamını ve taşıdığı bilgileri değiştirecek şerhler konulamaz.
Ancak olayların aile kütüklerine tescili esnasında yapılan maddî hatalar nüfus müdürlüğünce
dayanak belgesine uygun olarak düzeltilir.
(2) Aile kütüklerindeki din bilgisine ilişkin talepler, kişinin yazılı beyanına uygun olarak
tescil edilir, değiştirilir, boş bırakılır veya silinir.
Nüfus davaları
MADDE 36- (1) Mahkeme kararı ile yapılan kayıt düzeltmelerinde aşağıdaki usûllere
MADDE 36- (1) Mahkeme kararı ile yapılan kayıt düzeltmelerinde aşağıdaki usûllere
uyulur:
a) Nüfus kayıtlarına ilişkin düzeltme davaları, düzeltmeyi isteyen şahıslar ile ilgili resmî
dairenin göstereceği lüzum üzerine Cumhuriyet savcıları tarafından yerleşim yeri adresinin
bulunduğu yerdeki görevli asliye hukuk mahkemesinde açılır. Kayıt düzeltme davaları (...)
10
nüfus müdürü veya görevlendireceği nüfus memuru huzuru ile görülür ve karara bağlanır.
b) (Değişik: 19/10/2017-7039/9 md.) Haklı sebeplerin bulunması hâlinde aynı konuya
ilişkin düzeltme yapılması hâkimden istenebilir. Ad değişikliği hâlinde, nüfus müdürlüğü bu
kişinin çocuklarının baba veya ana adına ilişkin kaydı, soyadı değişikliğinde ise eşin ve ergin
olmayan çocukların soyadını da düzeltir.
c) Tespit davaları, kaydın iptali veya düzeltilmesi için açılacak davalara karine teşkil eder.
(2) Kişilerin başkasına ait kaydı kullandıklarına ilişkin başvurular Bakanlıkça incelenip
sonuçlandırılır.
Nüfus müdürlüklerinin yetkisi
MADDE 37- (1) Genel Müdürlük ve nüfus müdürlükleri, mahkemece verilen kararlar
MADDE 37- (1) Genel Müdürlük ve nüfus müdürlükleri, mahkemece verilen kararlar
hakkında her türlü kanun yoluna başvurmaya yetkilidir.
(2) Genel Müdürlük ve nüfus müdürlükleri kanunî harç ve her türlü mahkeme
masraflarından muaftır.
Maddî Hatalar ve Nüfus Kaydının İptali
Maddî hatalar
İKİNCİ BÖLÜM
MADDE 38- (1) Bu Kanunun 7 nci maddesinde sayılan aile kütüklerine tescil edilmesi
MADDE 38- (1) Bu Kanunun 7 nci maddesinde sayılan aile kütüklerine tescil edilmesi
gereken bilgilerden; dayanak belgesinde bulunduğu halde nüfus kütüklerine hatalı veya eksik
olarak tescil edilen ya da hiç yazılmayan bilgiler veya mükerrer kayıtlar maddî hata kapsamında
değerlendirilir. Bu tür maddî hatalar Genel Müdürlükçe ya da nüfus müdürlükleri tarafından
düzeltilir veya tamamlanır.
Tarihlerde düzeltme ve tamamlama yetkisi
MADDE 39- (1) Genel Müdürlük, nüfus kayıtlarına göre vatandaşların hicrî veya rumî
MADDE 39- (1) Genel Müdürlük, nüfus kayıtlarına göre vatandaşların hicrî veya rumî
tarihle yazılmış nüfus olaylarının tarihlerini miladî yıla çevirerek aile kütüklerine geçirmeye,
doğum tarihlerinin ay ve günü belli olmayanların da eksikliklerini tamamlamaya yetkilidir.
(2) Doğum tarihlerinde doğum yılı yazılıp, doğum ayı ve günü yazılmamış olanların
yaşlarının hesaplanmasında doğduğu yılın Temmuz ayının birinci günü, ayı yazılıp da günü
belli olmayanlar için de o ayın birinci günü başlangıç olarak alınır.
10
31/3/2011 tarihli ve 6217 sayılı Kanunun 31 inci maddesiyle, bu bentte yer alan “Cumhuriyet Savcısı
ve” ibaresi yürürlükten kaldırılmıştır.
Nüfus kaydının iptali
MADDE 40- (1) Usûlüne göre düzenlenmemiş bir belgeye dayanılarak tesis edilmiş
nüfus kayıtları Genel Müdürlüğün ya da nüfus müdürlüklerinin göstereceği lüzum üzerine
mahkemece verilecek kararla iptal edilir. Nüfus kütüğüne düşülmüş olan şerh ve açıklamaların
iptal edilmesi de aynı usûle tâbidir.
Kimlik Kartı, Uluslararası Aile Cüzdanı ve Mavi Kart
11
Düzenlenmesi ve dağıtılması
BEŞİNCİ KISIM
MADDE 41- (Değişik: 14/1/2016-6661/12 md.)
MADDE 41- (Değişik: 14/1/2016-6661/12 md.)
(1) Kimlik kartında yer alacak bilgiler ile kartın tasarımı, temini, basımı, dağıtım ve
teslim yöntemi ile üretim ve kişiselleştirilmesinde kullanılacak sistem ile elektronik kimlik
doğrulama sistemini belirlemeye Bakanlık yetkilidir.
12
(2) Kimlik kartında yer alacak biyometrik verinin türü, niteliği ve alınma yaşı
Bakanlıkça belirlenir.
(3) Biyometrik verisi alınacak kişilerin şahsen müracaatı esastır. Biyometrik verisi
alınmayacak çocukların kimlik kartı müracaatı veli veya vasileri ile 15 inci ve 17 nci
maddelerde yer alan bildirim yükümlülüğü bulunan kişiler tarafından yapılır.
(4) Merkezî veri tabanında tutulan biyometrik veriler kimlik doğrulama işlemleri
dışında kullanılamaz.
(5) Kişi, müracaat sırasında yazılı muvafakatı ile kimlik kartını teslim alacak kişiyi
belirleyebilir.
(6) Kimlik kartı talebinde bulunan kişi ile nüfus kütüklerinde kayıtlı kişinin aynı kişi
olup olmadığı hususunda tereddüte düşülmesi hâlinde mülkî idare amirinin emri ile kolluk
kuvvetlerine araştırma yaptırılır.
(7) Kimlik kartının kaybı veya değiştirilmesi nedeniyle yapılacak müracaatlarda, yenisi
verilinceye kadar geçerli olmak üzere, usul ve esasları Bakanlıkça belirlenen geçici bir belge
verilebilir.
(8) Kimlik kartına bu Kanunda öngörülenler dışında kayıt ve işaret konulamaz. Kimlik
kartı hiçbir kişi veya kurum tarafından alıkonulamaz.
(9) Evlenme işlemi tamamlandıktan sonra, çiftlere uluslararası aile cüzdanı verilir.
(10) Uluslararası aile cüzdanı ve mavi kart Bakanlıkça belirlenen tasarım ve sayıda Maliye
Bakanlığınca bastırılır. Aile cüzdanları ve mavi kartlar Maliye Bakanlığınca yurt içinde nüfus
müdürlüklerine ve evlendirme memurluklarına verilmek üzere maliye yetkililerine, yurt dışında ise
dış temsilciliklere verilmek üzere Dışişleri Bakanlığına gönderilir. Uluslararası aile cüzdanları ve
mavi kartların en fazla üç bin adedi, bedeli sonradan ödenmek üzere, müteakiben üç bin adetlik
partiler hâlinde peşin para karşılığında nüfus müdürlüğüne verilir.
11
Bu Kısım başlığı “Nüfus ve Uluslararası Aile Cüzdanları” iken 14/1/2016 tarihli ve 6661 sayılı
Kanunun 11 inci maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
12
23/7/2020 tarihli ve 7252 sayılı Kanunun 8 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “sistemi” ibaresi
“sistem ile elektronik kimlik doğrulama sistemini” şeklinde değiştirilmiştir.
(11) Kimlik kartı, uluslararası aile cüzdanı ve mavi kart bedeli müracaat sırasında tahsil
edilir. Doğum bildiriminin kanuni süresi içinde yapılması hâlinde ve 2828 sayılı Kanun
kapsamında düzenlenecek kimlik kartlarından değerli kâğıt bedeli alınmaz.
(12) Hatalı yazım nedeniyle iade edilen uluslararası aile cüzdanları ve mavi kartlar
değerli kâğıt bedelinden düşülür. Hatalı üretim ya da yazım nedeniyle kimlik kartlarının
değiştirilmesi hâlinde kimlik kartı bedeli alınmaz.
(13) Genel Müdürlük, nüfus müdürlükleri ile dış temsilcilikler, kimlik kartı, uluslararası
aile cüzdanı ve mavi kart bedeli açısından 2/6/1934 tarihli ve 2489 sayılı Kefalet Kanunu
hükümlerine tabi değildir.
(14) Kimlik kartı bedellerinin Hazine veznelerine yatırılmasına ilişkin usul ve esaslar
Bakanlık ve Maliye Bakanlığınca müştereken belirlenir.
(15) (Ek:23/7/2020-7252/8 md.) Elektronik Kimlik Doğrulama Sisteminin
uygulanmasında; 24/3/2016 tarihli ve 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu
hükümlerine göre ve kişinin açık rızası alınarak işlem yapılır.
Talep belgesi
13
MADDE 42- (Değişik: 14/1/2016-6661/13 md.)
MADDE 42- (Değişik: 14/1/2016-6661/13 md.)
(1) Kimlik kartı ve uluslararası aile cüzdanlarının verilebilmesi için şekli ve kapsamı
Bakanlıkça belirlenen ve bastırılan talep belgeleri kullanılır. Doğum tutanaklarına dayanılarak
kimlik kartı düzenlemesinde talep belgesi aranmaz.
(2) Talep belgelerini uygulamaya koymaya veya uygulamadan kaldırmaya ve bunların
saklama sürelerini belirlemeye Bakanlık yetkilidir.
Nüfus Kayıtlarındaki Bilgilerin Verilmesi
Nüfus kayıt örneği verilmesi
ALTINCI KISIM
MADDE 43- (1) Kişinin aile kütüğündeki kaydının çıkarılması ve aslına uygunluğunun
MADDE 43- (1) Kişinin aile kütüğündeki kaydının çıkarılması ve aslına uygunluğunun
nüfus müdürlüğünce onanması ile elde edilen nüfus kayıt örnekleri, aksi ispat edilene kadar
geçerlidir. Nüfus kayıt örneği, istenme nedeni ve hangi amaçla kullanılacağının belirtildiği
yazılı istek olmadan verilemez. Ancak kişinin kimliğini kanıtlayan resmî bir belge ile şahsen
başvurması halinde yazılı müracaat aranmaz. Nüfus kayıt örneklerinde, bunları istemeye yetkili
olanlar tarafından açıkça ve gerekçeli olarak istenmediği takdirde, kimlik bilgileri dışında
kişisel bilgilere yer verilmez. Bu belgeler üzerinde silinti ve kazıntı yapılamaz.
(2) Düzenlendikleri tarihten itibaren yüzseksen gün içinde kullanılmayan nüfus kayıt
örnekleri geçerliliğini kaybeder. Nüfus kayıt örneğinin kullanılacağı alanlara göre Bakanlık bu
süreyi otuz güne kadar kısaltmaya yetkilidir.
13
Bu madde başlığı “Cüzdan talep belgesi” iken 14/1/2016 tarihli ve 6661 sayılı Kanunun 13 üncü
maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
Nüfus kayıt örneğini almaya yetkili olanlar
MADDE 44- (1) Nüfus kayıt örneklerini;
MADDE 44- (1) Nüfus kayıt örneklerini;
a) Bakanlık,
b) Dış temsilcilikler,
c) Asker alma işlemleri için Milli Savunma Bakanlığı,
ç) Adlî makamlar,
d) Adlî işlemlerle sınırlı olmak üzere kolluk kuruluşları,
e) Evlenme işlemleri için evlendirme işlemini yapmaya yetkili olanlar,
f) Ölüm işlemleri için resmî sağlık kuruluşları,
g) Kaydın sahipleri veya bunların eşleri ile veli, vasi, alt ve üst soyları ya da bu kişilere
ait vekâletnameyi ibraz edenler,
14
nüfus müdürlüklerinden doğrudan almaya yetkilidirler.
(2) Birinci fıkrada sayılanlar dışında kalan kurumlar ve tüzel kişiler, yazılı olarak
başvurmak ve istem nedenini açıkça belirtmek suretiyle Bakanlık veya mülkî idare amirinin
emri ile nüfus kayıt örneğini alabilirler. Bakanlık bu madde hükümlerini işletmek üzere Kimlik
Paylaşımı Sistemi kurar.
(3) Yerleşim yeri adresi ve diğer adres bilgilerinin verilmesi kişinin rızasına bağlıdır.
(4) Birinci fıkranın (g) bendinde sayılan kişiler dışında kalan üçüncü şahıslar medenî
hal bilgisi dışında bir kişinin nüfus kaydına ilişkin örnek veya bilgi alamazlar.
(5) (Ek: 19/10/2017-7039/10 md.) Kişiler; kendileri ve alt ya da üst soylarına ait nüfus
kayıt örneklerini, kendileri ve ergin olmayan çocuklarının ise yerleşim yeri belgelerini, güvenli
kimlik doğrulama araçlarını kullanarak e-Devlet kapısı üzerinden sorgulayabilir, sonucu fiziki
veya elektronik ortamda merciine verebilirler. E-Devlet kapısı üzerinden alınan belgeler, nüfus
müdürlüklerinden alınmış diğer belgelerle aynı hukuki değere sahiptir.
Kimlik Paylaşımı Sisteminin kullanılması
1516
MADDE 45- (Değişik: 19/10/2017-7039/11 md.)
MADDE 45- (Değişik: 19/10/2017-7039/11 md.)
(1) Bakanlık, merkezî veri tabanında tutulan verileri bu Kanunda belirtilen usul ve
esaslar çerçevesinde kurumlarla; kimlik verilerini, kamu hizmeti sunan tüzel kişilikler,
14
19/10/2017 tarihli ve 7039 sayılı Kanunun 10 uncu maddesiyle, bu bentte yer alan “vekillik belgesini”
ibaresi “vekâletnameyi” şeklinde değiştirilmiştir.
15
Bu madde başlığı “Kimlik ve Adres Paylaşımı Sistemlerinin kullanılması” iken, 19/10/2017 tarihli ve
7039 sayılı Kanunun 11 inci maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
16
18/6/2020 tarihli ve 7247 sayılı Kanunun 8 inci maddesiyle, birinci fıkranın birinci cümlesinde yer
alan “finansal kiralama şirketleri ile finansman şirketleri” ibaresinden sonra gelmek üzere “, 6/12/2012
tarihli ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu kapsamındaki aracı kurumlar ve portföy yönetim
şirketleri, 20/6/2013 tarihli ve 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme
Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanun kapsamındaki ödeme hizmeti sağlayıcıları”
ibaresi, “finansal kiralama şirketleri ve finansman şirketleri” ibaresinden sonra gelmek üzere “, 6362
sayılı Kanun kapsamındaki aracı kurumlar ve portföy yönetim şirketleri, 6493 sayılı Kanun
kapsamındaki ödeme hizmeti sağlayıcıları” ibaresi eklenmiş ve beşinci fıkrada yer alan “takip eder”
ibaresi “takip eder ve denetler” şeklinde değiştirilmiştir.
3/6/2007 tarihli ve 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu çerçevesinde faaliyette bulunan sigorta ve
emeklilik şirketleri, 19/10/2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunu çerçevesinde
faaliyette bulunan bankalar, Risk Merkezi ve 5411 sayılı Kanunun 73 üncü maddesinin son
fıkrası uyarınca bilgi paylaşımı amacıyla kurulmuş şirketler, 21/11/2012 tarihli ve 6361 sayılı
Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu kapsamındaki finansal kiralama
şirketleri, finansman şirketleri ile tasarruf finansman şirketleri, 6/12/2012 tarihli ve 6362 sayılı
Sermaye Piyasası Kanunu kapsamındaki aracı kurumlar ve portföy yönetim şirketleri, 20/6/2013
tarihli ve 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve
Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanun kapsamındaki ödeme hizmeti sağlayıcıları;
yerleşim yeri ve diğer adres bilgilerini ise Bakanlıkça belirlenen adrese dayalı kamu hizmeti
sunan kuruluşlar, 5684 sayılı Kanun çerçevesinde faaliyette bulunan sigorta ve emeklilik
şirketleri, 5411 sayılı Kanun çerçevesinde faaliyette bulunan bankalar, Risk Merkezi ve 5411
sayılı Kanunun 73 üncü maddesinin son fıkrası uyarınca bilgi paylaşımı amacıyla kurulmuş
şirketler, 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu
kapsamındaki finansal kiralama şirketleri, finansman şirketleri ve tasarruf finansman şirketleri,
6362 sayılı Kanun kapsamındaki aracı kurumlar ve portföy yönetim şirketleri, 6493 sayılı Kanun
kapsamındaki ödeme hizmeti sağlayıcıları ile paylaşabilir.
17
(2) Veri paylaşımından yararlanacakları belirlemeye, paylaşımın kapsamına ve hangi
yöntemle yapılacağına karar vermek üzere Genel Müdürlük bünyesinde Veri Paylaşımı Kurulu
oluşturulur. Veri Paylaşımı Kurulunun çalışma usul ve esasları Bakanlıkça çıkarılan
yönetmelikle belirlenir.
(3) Birinci fıkrada belirtilenler kendi iş ve işlemlerine esas olmak üzere sadece ilgili
kişilerin bilgilerini alabilirler ve aldıkları bilgileri tanımlanmış hizmetlerin yerine getirilmesi
dışında başka hiçbir amaçla kullanamaz; ilgilisi veya 44 üncü maddede belirtilenler dışında
kimseye veremez. Sistemin bütün aşamalarında görev yapan yetkililer de bu kurallara uymakla
yükümlüdür. Bu yükümlülük, kamu görevlilerinin görevlerinden ayrılmalarından sonra da
devam eder. (Ek cümle:18/6/2020-7247/8 md.) Birinci fıkrada belirtilenler, Kimlik Paylaşımı
Sistemi kullanıcılarının, sistemi bu madde hükümlerine uygun kullanmalarına yönelik gerekli
her türlü idari ve teknik tedbirleri almak, takip etmek ve idari ve teknik tedbirlere ilişkin
raporları talep edildiğinde Bakanlığa bildirmekle yükümlüdür. Bu fıkra hükümlerine aykırı
davrananlar hakkında 24/3/2016 tarihli ve 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu
hükümlerine göre işlem yapılır.
(4) Birinci fıkrada belirtilenler Kimlik Paylaşımı Sisteminden alabilecekleri verileri
çevrimdışı olarak talep edemezler. Ancak kamusal hizmetin planlanması ve yürütülmesinde
zorunlu bir ihtiyaç olduğunun tespit edilmesi, kullanım amacı ve yasal dayanağının belirtilmesi
hâlinde ihtiyaç ile orantılı olarak veri talepleri asgari düzeyde çevrimdışı karşılanabilir.
17
4/3/2021 tarihli ve 7292 sayılı Kanunun 20 nci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “ile finansman”
ibaresi “, finansman şirketleri ile tasarruf finansman” şeklinde ve “finansal kiralama şirketleri ve
finansman şirketleri” ibaresi “finansal kiralama şirketleri, finansman şirketleri ve tasarruf finansman
şirketleri” şeklinde değiştirilmiştir.
(5) Genel Müdürlük, kişisel verilerin hukuka aykırı olarak işlenmesini, erişilmesini önlemek
ve muhafazasını sağlamak amacıyla uygun güvenlik tedbirlerini alır ve veri talebinde bulunan kurum
ve kamu hizmeti sunan tüzel kişilerin de bu tedbirleri almasını takip eder ve denetler.
(6) Genel Müdürlükten alınan bilgilerin iş ve işlemlerde kullanılmasının hukukî
sonuçları bilgiyi alan kurum ve tüzel kişiliğin sorumluluğundadır.
(7) Kimlik Paylaşımı Sistemi üzerinden nüfus kayıt örneği, yerleşim yeri belgesi ve
kimlik kartı örneğine erişebilen kurum ve tüzel kişiler bu belgeleri ilgilisinden ve nüfus
müdürlüğünden talep etmeksizin Kimlik Paylaşımı Sisteminden temin ederler.
(8) Bu Kanun ile kurulan veri tabanlarının istatistik amaçlı kullanımında 10/11/2005
tarihli ve 5429 sayılı Türkiye İstatistik Kanunu hükümleri uygulanır.
YEDİNCİ KISIM
Türkiye Cumhuriyeti Kimlik Numarası
Kimlik numarası
MADDE 46- (1) Kimlik numarası, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarının nüfus kayıtları
MADDE 46- (1) Kimlik numarası, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarının nüfus kayıtları
arasında bağ kurmak, kişilerin kaydına ulaşmak ve kamu kuruluşlarında tutulan kayıtlar
arasında ilişki sağlamak amacını taşıyan bir numara sistemidir. Türkiye Cumhuriyeti kimlik
numarası kişiye bir defa verilir ve değiştirilemez.
(2) (Mülga: 19/10/2017-7039/27 md.)
Kullanımı
MADDE 47- (1) Kişiler adına düzenlenecek olan her türlü form, beyanname, kimlik
MADDE 47- (1) Kişiler adına düzenlenecek olan her türlü form, beyanname, kimlik
kartı, vergi kimlik kartı, sürücü belgesi, pasaport gibi bütün tanıtıcı belgelerde Türkiye
Cumhuriyeti kimlik numarasına yer verilir.
(2) Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası kurumlar ile diğer gerçek ve tüzel kişilerin
her türlü işlem ve kayıtlarında esas alınır.
(3) Kimlik numarasının uygulanmasında ortaya çıkan sorunlar ile tereddüt edilen
hususlarda Genel Müdürlüğün görüşü alınır.
SEKİZİNCİ KISIM
Adres Kayıt Sistemi
Adres bilgilerinin tutulması ve adres standardı
MADDE 48- (1) Yerleşim yeri adresi ve diğer adreslere ait bilgilerin tutulmasına ilişkin
MADDE 48- (1) Yerleşim yeri adresi ve diğer adreslere ait bilgilerin tutulmasına ilişkin
politikanın oluşturulması, geliştirilmesi, yaygınlaştırılması, idarî birimlere göre genel
uygulamaya geçiş tarihlerinin tespit edilmesi, ulusal adres veri tabanı ile MERNİS veri
tabanının ilişkilendirilmesi ve adres bilgilerinin paylaşılmasına ilişkin işlemler Bakanlıkça
yürütülür. Bakanlığın nüfus kütüklerindeki adres kayıtlarını tamamlamak maksadıyla işbirliği
talebi kurumlarca karşılanır.
(2) Adres standardı, Mahallî İdareler Genel Müdürlüğünün takip ve sorumluluğunda;
Genel Müdürlük, Türkiye İstatistik Kurumu, Türk Standartları Enstitüsü ve ilgili diğer
kuruluşlarca ortaklaşa belirlenir. Mahallî İdareler Genel Müdürlüğü tespit edilen standardın
yetkili idareye bildirilmesinden sorumludur. Kurumlar ile gerçek ve tüzel kişiler adres ile ilgili
iş ve işlemlerinde adres standardına uymak zorundadır.
18
(3) Bakanlık, adrese ilişkin her türlü bilgiyi kurumlardan istemeye yetkilidir. Kurumlar
söz konusu isteğe yirmi gün içinde cevap vermekle yükümlüdür.
(4) (Değişik: 19/10/2017-7039/12 md.) Faydalanılan kamu hizmetleriyle sınırlı olmak
üzere adrese dayalı olarak yürütülen iş ve işlemlerde diğer adres, yerleşim yeri adresi ile aynı
hukuki değere sahiptir. Kurumlar yürütecekleri iş ve işlemlerde yerleşim yeri adresi gibi diğer
adres bilgilerini de esas alır.
(5) (Ek: 19/10/2017-7039/12 md.) 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu
hükümleri saklıdır.
Adres bilgisi ve güncellenmesi
MADDE 49- (1) İl özel idaresi ve belediyeler sorumluluk alanlarındaki adres
MADDE 49- (1) İl özel idaresi ve belediyeler sorumluluk alanlarındaki adres
bileşenlerini adres standardına uygun olarak tanımlayıp bunlara değiştirilemeyecek sabit
tanıtım numarası vererek mahallindeki bütün adresleri kapsayacak şekilde adres bilgilerini
oluşturmakla yükümlüdür. Herhangi bir sebeple sabit tanıtım numarası dışında adres
bileşenlerinde yapılan değişiklikler de il özel idaresi ve belediyelerce takip edilerek ulusal adres
veri tabanına işlenir.
(2) Ulusal adres veri tabanı Genel Müdürlükte tutulur. Genel Müdürlük, ulusal adres
veri tabanındaki yerleşim yeri adresi bilgilerini nüfus kütüklerindeki kişi kayıtları ile
ilişkilendirerek elektronik ortamda, yedekleme sistemleri ile birlikte güncel olarak tutar.
(3) (Mülga: 9/5/2012-6304/13 md.; Yeniden düzenleme: 2/1/2017 - KHK-680/80 md.;
Aynen kabul: 1/2/2018-7072/78 md.) Yerleşim yeri adresi yurt dışında olan Türk
vatandaşlarının adres kayıtları, yaşadıkları ülkede kullanılan adres verilerine veya o ülke ve bağlı
olduğu temsilcilik bilgisine göre tutulur.
Bildirim yükümlülüğü ve süresi
19
MADDE 50- (Değişik: 19/10/2017-7039/13 md.)
MADDE 50- (Değişik: 19/10/2017-7039/13 md.)
(1) Adres bildiriminde kişilerin yazılı beyanı esas alınır. Bildirim şahsen veya güvenli
elektronik imza ile yapılır.
(2) Adres bildirimi, nüfus müdürlüklerine veya dış temsilciliklere yapılır. Hizmet alımı
ile ilgili başvuru sırasında, Bakanlıkça belirlenen adrese dayalı hizmet sunan kuruluşlara da
adres değişikliğine ilişkin beyanda bulunulabilir.
18
19/10/2017 tarihli ve 7039 sayılı Kanunun 12 nci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “il özel idaresi ve
belediyelere” ibaresi “yetkili idareye” şeklinde değiştirilmiştir.
19
Bu madde başlığı “Bildirim yükümlülüğü” iken, 19/10/2017 tarihli ve 7039 sayılı Kanunun 13 üncü
maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
(3) Adres bildiriminin, yirmi işgünü içinde yapılması zorunludur.
(4) Yerleşim yeri ve diğer adresi aynı olan ailenin ergin fertleri birbirlerinin yerine adres
beyanında bulunabilirler. Vekâletname ibraz edenler de kişilerin adresleri ile ilgili bildirimde
bulunabilirler.
(5) Çocukların ve kısıtlıların adresleri veli, vasi, kayyım, bunların bulunmaması hâlinde,
çocuğun büyük ana, büyük baba, ergin olan kardeşleri veya çocuğu yanında bulunduranlar
tarafından bildirilir.
(6) Huzurevi, yetiştirme yurdu, cezaevi, öğrenci yurdu gibi yerlerde kalanların adres
bildirimleri ilgili kurum yetkililerince, bildirim yapamayacak durumda olan kimsesizlerin ise
muhtarlar tarafından yapılır.
(7) Beyanda şüphe duyulması hâlinde kişinin beyanını teyit eden bilgi ve belgeler
istenebilir.
(8) Yetkili idareler adres oluşumuna dayanak teşkil eden yapı belgelerini, belgelerin
oluşturulması ile eş zamanlı olarak ulusal adres veri tabanına işlemekle yükümlüdür.
Adrese dayalı hizmet sunan kuruluşların yükümlülüğü
20
MADDE 51- (Değişik: 19/10/2017-7039/14 md.)
MADDE 51- (Değişik: 19/10/2017-7039/14 md.)
(1) Kuruluşlarca, adres değişikliği beyan formları elektronik ortamda Genel Müdürlüğe
veya kâğıt ortamında en geç on işgünü içinde kuruluşun bulunduğu yerin nüfus müdürlüğüne
gönderilir.
Adres bilgilerinin kullanımı
21
MADDE 52- (1) Bakanlık, talepleri halinde kurumlara, usûl ve esasları Bakanlıkça
MADDE 52- (1) Bakanlık, talepleri halinde kurumlara, usûl ve esasları Bakanlıkça
tespit edilmek üzere adres bilgilerini elektronik ortamda Kimlik Paylaşımı Sistemi çerçevesinde
verebilir.
(21)
(2) Teknik altyapısını tamamlamış olan muhtarlıklar sorumluluk alanlarındaki yerleşim yeri
adres bilgilerinin güncelliğini takip etmek amacıyla Kimlik Paylaşımı Sistemine erişebilirler.
(3) Kurumlar, yürütecekleri iş ve işlemlerde Genel Müdürlükte tutulan adres bilgilerini
esas alırlar.
(4) Adrese ilişkin bilgi ve belgeler nüfus müdürlüklerinden, Kimlik Paylaşımı Sistemine
bağlanarak bu sistemdeki kayıtlara uygun belge üretebilen muhtarlıklardan temin edilebilir. Bu
şekilde üretilen belgelerin güvenliği Bakanlığın tespit ettiği usûl ve esaslara göre sağlanır.
(5) Nüfus sayımında veya tespitinde, aile ve hayatî istatistiklerin oluşturulmasında ve
bu bilgileri esas alan kanunların uygulanmasında MERNİS nüfus bilgileri kullanılır.
20
Bu madde başlığı “Bildirim süresi ve güncelliği” iken, 19/10/2017 tarihli ve 7039 sayılı Kanunun 14
üncü maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
21
19/10/2017 tarihli ve 7039 sayılı Kanunun 15 inci maddesiyle, bu maddenin birinci fıkrasında yer
alan “Adres Paylaşımı Sistemi ve Kimlik Paylaşımı Sistemi” ibaresi “Kimlik Paylaşımı Sistemi”
şeklinde ve dördüncü fıkrasında yer alan “Adres Paylaşımı Sisteminden veya Kimlik Paylaşımı
Sistemine” ibaresi “Kimlik Paylaşımı Sistemine” şeklinde değiştirilmiştir.
Koordinasyon ve işbirliği
MADDE 53- (1) Genel Müdürlük, ulusal adres veri tabanının etkin, süratli ve güncel
MADDE 53- (1) Genel Müdürlük, ulusal adres veri tabanının etkin, süratli ve güncel
bir şekilde oluşturulmasını sağlamak ve devam ettirmek için kurumlar arası koordinasyonla
sorumludur. Kurumlar, adrese ve adres bileşenlerine ilişkin ellerindeki bilgileri Genel
Müdürlükle ve ilgili kurumlarla paylaşmakla yükümlüdür.
DOKUZUNCU KISIM
Ortak Hükümler
Tescil görevi ve süre
MADDE 54- (1) Nüfus olaylarını tescil etmekle görevli memurlar, nüfus müdürlüğünde
MADDE 54- (1) Nüfus olaylarını tescil etmekle görevli memurlar, nüfus müdürlüğünde
düzenlenen ve aile kütüklerine tescil edilmesi gereken dayanak belgelerini işlem anında, diğer
makamlarca düzenlenen dayanak belgelerini ise nüfus müdürlüğüne intikal ettiği tarihten
itibaren yedi gün içinde aile kütüklerine tescil etmekle ve bir örneğini Genel Müdürlüğe
göndermekle yükümlüdürler.
Mahkeme yazı işleri müdürlerinin görevleri
22
MADDE 55- (1) Mahkeme yazı işleri müdürleri, aile kütükleri üzerinde tescil
MADDE 55- (1) Mahkeme yazı işleri müdürleri, aile kütükleri üzerinde tescil
yapılmasını gerektirecek bütün karar ve işlemleri, kesinleştirme işlemi veya düzenleme
tarihinden itibaren on gün içerisinde o yerin nüfus müdürlüğüne bildirmekle görevlidirler.
Sağlık kuruluşlarının görevleri
MADDE 56- (Mülga: 19/10/2017-7039/27 md.)
MADDE 56- (Mülga: 19/10/2017-7039/27 md.)
Vekiller
MADDE 57- (Değişik: 19/10/2017-7039/17 md.)
MADDE 57- (Değişik: 19/10/2017-7039/17 md.)
(1) Nüfus idarelerindeki işlemlere esas olmak üzere üçüncü kişilerin beyanda
bulunabilmeleri ancak vekâletname ibrazı ile mümkündür.
Yazım dışı kalanlar
MADDE 58- (1) Nüfus yazımlarında kayıt dışı kalanlar Türkiye'de bulundukları yerin
MADDE 58- (1) Nüfus yazımlarında kayıt dışı kalanlar Türkiye'de bulundukları yerin
nüfus müdürlüğüne, yurt dışında ise en yakın dış temsilciliğe Türk vatandaşı olduklarını
gösterir resmî belgeler ile müracaat ederler. Yapılacak inceleme sonucunda tescillerine engel
bir halin bulunmaması halinde, nüfus müdürlüklerince aile kütüklerine tescil edilirler.
(2) (Ek: 19/10/2017-7039/18 md.) Nüfus yazımlarından önce ölenler aile kütüklerine
tescil edilmez. Ancak, yersel yazımdan önce ölen kişiye ait kimlik ile ölüme ilişkin belge ibrazı
hâlinde kişinin kanunî mirasçılarının kaydına açıklama yapılır.
22
19/10/2017 tarihli ve 7039 sayılı Kanunun 16 ncı maddesiyle, bu maddenin birinci fıkrasında yer alan
“kesinleşme” ibaresi “kesinleştirme işlemi” şeklinde değiştirilmiştir.
Tutanakların imzalanması
MADDE 59- (1) Nüfus müdürlüklerine yapılan bildirimler üzerine düzenlenen dayanak
MADDE 59- (1) Nüfus müdürlüklerine yapılan bildirimler üzerine düzenlenen dayanak
belgeleri, nüfus müdürlüğünce imzalanarak onaylanır. Dayanak belgelerinin ilgilinin kendisi
veya veli, vasi ya da vekâletname ibraz edenler tarafından imzalanması gereklidir. Okuma
yazması olmayanların parmak izi alınır.
23
Beyanda şüphe
MADDE 60- (1) Nüfus olayları ve adres ile ilgili beyanlarda şüpheye düşülmesi halinde
MADDE 60- (1) Nüfus olayları ve adres ile ilgili beyanlarda şüpheye düşülmesi halinde
mülkî idare amirinin emri ile kolluk makamları tarafından gerekli soruşturma ve incelemeler
yapılarak nüfus müdürlüğüne bildirilir.
24
Sürelerin hesaplanması
MADDE 61- (1) Bu Kanunda belirtilen sürelerin hesaplanmasında olayın meydana
MADDE 61- (1) Bu Kanunda belirtilen sürelerin hesaplanmasında olayın meydana
geldiği tarihi izleyen gün başlangıç olarak alınır. Süreler; tayin edilen müddetin son günü, son
gün resmî tatile rastlarsa tatili izleyen ilk iş günü çalışma saatinin bitiminde sona erer.
Atik veya eski aile kütükleri
25
MADDE 62- (1) İşlemden kaldırılmış olan atik veya eski aile kütükleri üzerinde
MADDE 62- (1) İşlemden kaldırılmış olan atik veya eski aile kütükleri üzerinde
herhangi bir işlem yapılamaz, kayıt düşülemez.
(2) (Değişik: 19/10/2017-7039/21 md.) Atik defter kayıtlarına dayanılarak idarece
düzeltme yapılamaz. Bu defterlerden çıkartılan kayıtlara “Kişinin kimliği ve aile bağlarının
mahkemelerce tespit edilmesi amacı dışında herhangi bir hukukî işleme esas alınamaz.”
açıklaması yapılır.
(3) (Değişik: 19/10/2017-7039/21 md.) Nüfus olaylarına ait dayanak belgelerinin
bulunamaması hâlinde kişinin adı, soyadı, baba adı, ana adı, doğum tarihi veya doğum yerine
ilişkin maddi hataların düzeltilmesi ya da eksikliklerin tamamlanması, işlemden kaldırılmış eski
aile kütüklerine istinaden yapılır. Bu defterlerden çıkartılan kayıtlara ise “İşbu kayıtlar güncel
kayıtların yerine esas alınamaz.” açıklaması yapılır.
Askerlik çağına girenlerin listesi
MADDE 63- (Değişik: 19/10/2017-7039/22 md.)
MADDE 63- (Değişik: 19/10/2017-7039/22 md.)
(1) Aile kütüklerinde kayıtlı olanlardan askerlik çağına giren erkek nüfusun listesi Millî
Savunma Bakanlığınca Kimlik Paylaşımı Sistemi üzerinden alınır.
23
19/10/2017 tarihli ve 7039 sayılı Kanunun 19 uncu maddesiyle, bu maddenin birinci fıkrasında yer
alan “vekillik belgesi” ibaresi “vekâletname” şeklinde değiştirilmiştir.
24
19/10/2017 tarihli ve 7039 sayılı Kanunun 20 nci maddesiyle, bu maddenin birinci fıkrasında yer alan
“Nüfus olayları” ibaresinden sonra gelmek üzere “ve adres” ibaresi eklenmiştir.
25
Bu madde başlığı “Atik veya işlemden kaldırılmış kütükler” iken, 19/10/2017 tarihli ve 7039 sayılı
Kanunun 21 inci maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
Formların düzenlenmesi
MADDE 64- (1) Bu Kanunun uygulanmasında kullanılacak olan form ve belgeleri
MADDE 64- (1) Bu Kanunun uygulanmasında kullanılacak olan form ve belgeleri
hazırlamaya ve gerekli düzenlemeleri yapmaya Bakanlık yetkilidir. Elektronik ortamda tutulan
yerleşim yeri adresinin bildirimine ilişkin beyan formları taranarak elektronik ortama
aktarıldıktan sonra imha edilir.
ONUNCU KISIM
Çeşitli Hükümler
Katılma payı
26
MADDE 65- (Değişik: 25/6/2009-5917/39 md.)
MADDE 65- (Değişik: 25/6/2009-5917/39 md.)
(1) (Değişik: 19/10/2017-7039/23 md.) Kimlik Paylaşımı Sisteminde yer alan bilgilerin
genel yönetim kapsamındaki kamu idareleri dışındaki kamu kurum ve kuruluşları ve tüzel
kişilerle paylaşılması karşılığında sorgu veya dönen kayıt başına katılma payı alınır. Katılma
payının miktarı, Kimlik Paylaşımı Sisteminden sunulan servisin niteliği dikkate alınarak 3
kuruştan az olmamak üzere Bakanlık ve Maliye Bakanlığınca müştereken mekânsal ve metinsel
veriler için ayrı ayrı belirlenir. Bu miktarlar her yıl, bir önceki yıla ilişkin olarak 4/1/1961 tarihli
ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesi hükümleri uyarınca tespit ve
ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılır. Sorgu ve dönen kayıt sayısının belirlenmesinde
Bakanlık kayıtları esas alınır.
(2) Katılma payları, takvim yılının üçer aylık dönemleri itibarıyla her bir dönemde
yapılan sorgulamalar üzerinden hesaplanır. Hesaplanan katılma payları, dönemi takip eden ayın
15 inci günü akşamına kadar sorgulama yapan kurumlara bildirilir ve bildirimin yapıldığı ayın
sonuna kadar Bakanlık merkez muhasebe birimine ödenir.
(3) Süresinde ödeme yapmayanların sistemle bağlantısı kesilir. Süresinde ödenmeyen
katılma payları 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine
göre vergi dairelerince takip ve tahsil edilir. Katılma payları genel bütçeye gelir kaydedilir.
(4) Köy ve mahalle muhtarlıkları katılma payından muaftır.
(5) Bu maddenin uygulamasına ilişkin usul ve esaslar Bakanlık ile Maliye Bakanlığınca
müştereken belirlenir.
Fazla çalışma ücreti
MADDE 66- (Mülga: 11/10/2011-KHK-666/1 md.)
MADDE 66- (Mülga: 11/10/2011-KHK-666/1 md.)
27
26
Bu madde başlığı “Ücretlendirme” iken, 25/6/2009 tarihli ve 5917 sayılı Kanunun 39 uncu
maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
27
11/10/2011 tarihli ve 666 sayılı KHK ile bu maddede yapılan düzenleme; 10/10/2013 tarihli ve 28791
sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Anayasa Mahkemesi’nin 27/12/2012 tarihli ve E.: 2011/139, K.:
2012/205 sayılı Kararı ile iptal edilmiştir.
ONBİRİNCİ KISIM
Ceza Hükümleri
Gerçek dışı beyan
MADDE 67- (1) Gerçeğe aykırı yerleşim yeri veya cüzdan talep belgesi veren köy veya
MADDE 67- (1) Gerçeğe aykırı yerleşim yeri veya cüzdan talep belgesi veren köy veya
mahalle muhtarları ile herhangi bir işlem sebebiyle nüfus müdürlüğüne gerçek dışı beyanda
bulunanlar ve bunlara tanıklık edenler altı aydan dört yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
(2) Adrese ilişkin yükümlülükleri yerine getirmeyen ve yasaklara aykırı hareket eden
kamu görevlileri 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun kamu idaresinin
güvenirliğine ve işleyişine karşı suçlara ilişkin hükümlerine göre cezalandırılır.
İdarî para cezaları
MADDE 68- (1) Bu Kanuna göre;
MADDE 68- (1) Bu Kanuna göre;
a) Nüfus olaylarını bildirmekle görevli olup, bu görevlerini bu Kanunda belirtilen
süreler içinde yerine getirmeyen kamu görevlilerine, fiil başka bir suç oluştursa bile, nüfus
memurunun teklifi üzerine o yerin ilçe nüfus müdürünün kararı ile 25 YTL idarî para cezası
verilir.
b) (Mülga: 19/10/2017-7039/24 md.)
c) (Değişik: 14/1/2016-6661/14 md.) Adres değişikliğini bildirme yükümlülüğünü
süresi içinde yerine getirmeyenlere 50 Türk lirası, gerçeğe aykırı beyanda bulunanlara 1000
Türk lirası idarî para cezası, yurt içinde mülkî idare amirlerince, yurt dışında ise dış
temsilciliklerce verilir.
(2) Yurt dışında verilen idarî para cezaları, işlem sırasında mahallî para karşılığı
verildiği ülkede konsolosluk hasılatının tahsil edildiği para birimi üzerinden tahsil edilir.
(3) Bu Kanuna göre;
a) (Mülga: 14/1/2016-6661/14 md.)
b) (Mülga: 14/1/2016-6661/14 md.)
c) (Mülga: 14/1/2016-6661/14 md.)
d) (Değişik: 19/10/2017-7039/24 md.) Bu Kanunun 15 inci maddesinde belirtilen sağlık
personeline ve 31 inci maddesinde belirtilen Cumhuriyet savcılıklarına,
bu maddede belirtilen idarî para cezaları uygulanmaz.
ONİKİNCİ KISIM
Çeşitli Hükümler
Yönetmelik
MADDE 69- (1) Bu Kanunun uygulanmasına ilişkin yönetmelikler Cumhurbaşkanınca
yürürlüğe konulur.
28
28
2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 172 nci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “yüzseksen gün
içerisinde Bakanlıkça hazırlanarak Bakanlar Kurulunca” ibaresi “Cumhurbaşkanınca” şeklinde
değiştirilmiştir.
(2) Adres ve numaralamaya ilişkin yönetmelik ise doksan gün içerisinde Bakanlık,
Türkiye İstatistik Kurumu ve Türk Standartları Enstitüsü Kurumu tarafından müştereken
hazırlanarak yürürlüğe konulur.
Kadrolar
MADDE 70- (1) Bu Kanuna ekli (1) sayılı listede yer alan kadrolar bu Kanun
MADDE 70- (1) Bu Kanuna ekli (1) sayılı listede yer alan kadrolar bu Kanun
kapsamındaki hizmetlerde kullanılmak üzere ihdas edilerek 190 sayılı Genel Kadro ve Usulü
Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin eki (I) sayılı cetvelin İçişleri Bakanlığı bölümüne
eklenmiştir.
Kaldırılan hükümler
MADDE 71- (1) 5/5/l972 tarihli ve l587 sayılı Nüfus Kanunu, 24/2/1972 tarihli ve 1543
MADDE 71- (1) 5/5/l972 tarihli ve l587 sayılı Nüfus Kanunu, 24/2/1972 tarihli ve 1543
sayılı Genel Nüfus Yazımı Kanunu ve 5/7/1939 tarihli ve 3686 sayılı Evlenme Kâğıtları ve Bunların
Nüfus Kütüklerine Tescilleri Hakkında Kanun, 26/6/1973 tarihli ve 1774 sayılı Kimlik Bildirme
Kanununun 5 inci maddesi, 6 ncı maddesinin (a) ve (d) bentleri, 8 inci maddesi, 16 ncı maddesi ve
17 nci maddesinde yer alan "8" ibaresi ile 10/4/1927 tarihli ve 1003 sayılı Binaların Numaralanması
ve Sokaklara İsim Verilmesi Hakkında Kanun yürürlükten kaldırılmıştır.
Diğer kanunların değiştirilen hükümleri
MADDE 72- (1) 1774 sayılı Kanunun 6 ncı maddesinin (c) bendinden sonra gelmek üzere
MADDE 72- (1) 1774 sayılı Kanunun 6 ncı maddesinin (c) bendinden sonra gelmek üzere
"tarafından örneğine uygun kimlik belgesi doldurularak üç gün içinde genel kolluk örgütüne
verilmesi zorunludur." ibaresi eklenmiş ve aynı maddenin ikinci fıkrasında yer alan "olanlar ile (d)
bendinde belirtilen yerlerde kalanların" ibaresi "olanların" şeklinde değiştirilmiştir.
Diğer kanunlara eklenen hükümler
MADDE 73- (1) (14/2/1985 tarihli ve 3152 sayılı İçişleri Bakanlığı Teşkilat ve
MADDE 73- (1) (14/2/1985 tarihli ve 3152 sayılı İçişleri Bakanlığı Teşkilat ve
Görevleri Hakkında Kanun ile ilgili olup yerine işlenmiştir.)
Atıflar
EK MADDE 1- (Ek: 14/1/2016-6661/15 md.)
(1) Diğer mevzuatta “nüfus cüzdanı”, “hüviyet cüzdanı”, “nüfus hüviyet cüzdanı”,
“hüviyet varakası”, “nüfus kâğıdı” ibarelerine yapılan atıflar “Türkiye Cumhuriyeti kimlik
kartı”na yapılmış sayılır.
Tescil yetkisi ve görevlendirme
EK MADDE 2- (Ek: 19/10/2017-7039/25 md.)
(1) Bakanlık, nüfus olayları ve adrese ilişkin dayanak belgesi düzenleyen kurumlara
veya dış temsilciliklere bu belgeleri elektronik ortamda gönderme ya da tescil yetkisi verebilir.
Dayanak belgelerinin tescil yetkisi verilen kurumlarda muhafaza edilmesine karar vermeye
Bakanlık yetkilidir.
(2) Dışişleri Bakanlığının talebi hâlinde, büyükelçiliklerin konsolosluk şubeleri ile
başkonsolosluklarda nüfus ve vatandaşlık işlemlerini gerçekleştirmek amacıyla nüfus personeli
görevlendirilebilir. Söz konusu memurların yurt dışındaki görev ve sorumlulukları ile görev
süreleri Bakanlık ve Dışişleri Bakanlığınca müştereken belirlenir.
Soyadı değişikliği
EK MADDE 3- (Ek: 19/10/2017-7039/25 md.)
(1) Yazılı talepte bulunmak kaydıyla;
a) Boşandığı eşinin soyadını kullanmasına izin verilen kadının evlenmeden önceki
soyadını,
b) Eşinin soyadı ile birlikte önceki soyadını taşıyan kadının sadece eşinin soyadını,
kullanmak istemesi hâlinde, nüfus müdürlüğünce gerekli işlem yapılır.
Ölüm olayının tespiti
EK MADDE 4- (Ek: 19/10/2017-7039/25 md.)
(1) Ölüm olayları, nüfus müdürlüğünce kurum ve noterlere kâğıt ortamında bildirilmez.
Kurum ve noterler ölüm olaylarının tespitini elektronik ortamda yapar. Mücbir sebeplerle ölüm
olaylarına ilişkin bilgilerin elektronik ortamda gönderilememesi hâllerinde kâğıt ortamında
gönderilebilir.
(2) 18/1/1972 tarihli ve 1512 sayılı Noterlik Kanununun 69 uncu maddesinin ve 213
sayılı Kanunun 150 nci maddesinin bu Kanuna aykırı hükümleri uygulanmaz.
ONÜÇÜNCÜ KISIM
Geçici Hükümler
GEÇİCİ MADDE 1- (1) Kurumlar ve tüzel kişiler bu Kanunun yayımı tarihinden
itibaren iki yıl içinde mevzuatlarını bu Kanun hükümlerine uygun hale getirerek işlemlerinde
kimlik numarasını kullanmak zorundadırlar.
GEÇİCİ MADDE 2- (1) Bu Kanunun yayımı tarihinden itibaren adres bilgilerinin
kaydedilmesine ilişkin uygulamaya hazırlık olarak sırasıyla aşağıdaki iş ve işlemler yapılır:
a) Ulusal adres veri tabanının altyapı çalışmaları Türkiye İstatistik Kurumu Başkanlığı
bünyesinde yapılarak veri tabanı kurulur ve bu maddede öngörülen iş ve işlemlerin
tamamlanmasından sonra Genel Müdürlüğe devredilir.
b) Mahallî İdareler Genel Müdürlüğü, adres ve numaralamaya ilişkin yönetmeliğe uygun
olarak il özel idareleri ve belediyelerin numaralama ve levhalama çalışmalarını takip eder.
c) Adres çalışmaları ile eş zamanlı olarak il özel idareleri ve belediyeler ile Genel
Müdürlük, ulusal adres veri tabanlarının teknik altyapısını oluşturur. Ulaştırma Bakanlığı
tarafından ülke genelinde il özel idareleri ve belediyeler ile ulusal adres veri tabanı arasında on-
line işleyecek bir ağ altyapısı oluşturulur. Her yerleşim biriminin ulusal adres veri tabanına
ulaşabileceği bir merkezî bilgisayar programı Türkiye İstatistik Kurumu Başkanlığınca
hazırlanır. Gerekli şifreleme ve kullanıcı eğitimi verilerek il özel idareleri ve belediyelerin
kullanımına açılır.
ç) Adres standardının belirlendiği tarihten itibaren en geç üçyüzaltmış gün içerisinde il
özel idare ve belediyeler tarafından yerleşim birimlerinin adres bileşenleri standartlara uygun
hale getirilerek numaralama işlemi tamamlanır ve merkezî olarak kurulan ulusal adres veri
tabanına (c) bendinde bahsedilen program aracılığı ile işlenir.
d) İl özel idareleri ve belediyelerce gerçekleştirilen numaralama ve levhalama
çalışmalarının uygunluğunun yerinde tespit edilmesi amacıyla Türkiye İstatistik Kurumu
Başkanlığı ve Mahallî İdareler Genel Müdürlüğü tarafından numaralama işlemi tamamlandıktan
sonra doksan gün içerisinde alan kontrolü yapılır. Kontrol sonuçları ulusal adres veri tabanına
işlenir.
e) Ulusal adres veri tabanındaki yerleşim yeri adreslerinin nüfus kütüklerindeki kişi
kayıtları ile ilişkilendirilmesi ve Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarasına bağlı kişisel yerleşim
yeri adresi kayıtlarının tutulabilmesi için, numaralaması tamamlanan yerleşim yerlerinden
başlamak ve bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren en geç altıyüzotuz gün içerisinde
tamamlanmak üzere Türkiye İstatistik Kurumu Başkanlığı tarafından alan uygulaması yapılır.
Uygulama esnasında ulusal adres veri tabanına dayalı olarak alanda tespit edilen yerleşim yeri
adres bilgileri, MERNİS kayıtları ile Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası esasına göre
elektronik ortamda eşleştirilir. Alan taraması sırasında Türkiye'de yerleşim yeri adresi tespit
edilen yabancılar ile ilgili ayrı bir veri tabanı oluşturulur.
f) Elde edilen kayıtlar, mahalle ve köy muhtarlıklarında altmış gün süreyle askıya
çıkartılır. Askı süresince, itirazlar üzerine yapılacak inceleme sonucunda Türkiye İstatistik
Kurumu Başkanlığı tarafından temin edilen bilgilere göre kayıtlarda gerekli düzeltmeler yapılır.
Bu çalışma ile kayıtların kesinleşmesi sonucunda alan uygulamasında kullanılan formlar
28/9/1988 tarihli ve 3473 sayılı Muhafazasına Lüzum Kalmayan Evrak ve Malzemenin Yok
Edilmesi Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun
hükümlerine göre mahallî kurulların kararı ile yerinde imha edilir.
(2) İşlemler sırasında kullanılacak formlar Genel Müdürlük ile işbirliği halinde Türkiye
İstatistik Kurumu Başkanlığı tarafından hazırlanır. Türkiye İstatistik Kurumu Başkanlığı
tarafından formlara istatistik amaçlı olarak eklenen sorulara ilişkin kayıtlar Türkiye İstatistik
Kanunu hükümleri çerçevesinde değerlendirilir.
(3) Türkiye İstatistik Kurumu Başkanlığının bu madde kapsamında yapacağı alan
çalışması, 5429 sayılı Kanunun sayım ve araştırmalarla ilgili hükümleri çerçevesinde yürütülür.
Bu maddede belirtilen iş ve işlemlerin yapılması için ilgili kurumlar mal ve hizmet satın alabilir.
Bu madde kapsamında yaptırılacak işler hakkında, ceza ve ihalelerden yasaklama hükümleri
hariç 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ile 5018 sayılı Kanun hükümleri
uygulanmaz. Bu kapsamda yapılacak mal ve hizmet alımlarının usûl ve esasları, saydamlık,
rekabet, eşit muamele, güvenirlik, kamuoyu denetimi, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında
karşılanması ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlayacak ilkeler doğrultusunda hizmetin
gereklerine göre Bakanlar Kurulunca belirlenir.
(4) Bu maddenin birinci fıkrasının (a) bendinin uygulanmasına ilişkin usûl ve esaslar
yönetmelikle belirlenir.
GEÇİCİ MADDE 3- (1) Bu Kanunun geçici 2 nci maddesinin uygulama süresi içinde
nüfus olaylarını nüfus mevzuatında öngörülen süreyi geçirdikten sonra bildirenler ile nüfus ve
aile cüzdanını kaybedenlere bu Kanunun 68 inci maddesi hükmü uygulanmaz.
GEÇİCİ MADDE 4- (1) Bu Kanunda öngörülen süre içerisinde ulusal adres veri
tabanına bağlanamayan il özel idareleri ve belediyeler, mahallî adres bilgilerini tespit edip
güncelliğini takip ederler ve ulusal adres veri tabanına işlenmek üzere elektronik ortamda ilçe
nüfus müdürlüklerine gönderirler.
GEÇİCİ MADDE 5- (1) Bu Kanun yürürlüğe girinceye kadar tanıma beyanı veya
babalığa hüküm kararı sonucu ana hanesine tescil edilen çocukların baba hanelerine nakline ana
ve babanın birinin, çocuk ergin ise kendisinin müracaatı aranır.
GEÇİCİ MADDE 6- (Ek: 14/1/2016-6661/16 md.)
(1) Nüfus cüzdanlarının düzenlenmesi ve dağıtılması 31/12/2016 tarihine kadar
aşağıdaki usul ve esaslara göre yapılır:
a) Nüfus cüzdanları, Bakanlıkça tespit edilen şekil, ebat ve örneğe uygun olarak Maliye
Bakanlığınca bastırılır ve nüfus müdürlüklerinin ihtiyaçlarını karşılamak üzere muhasebe
yetkililerine, dış temsilciliklerin ihtiyaçlarını karşılamak üzere Dışişleri Bakanlığına gönderilir.
b) Muhasebe yetkilisince nüfus müdürlüklerinin ihtiyacı göz önünde tutularak, kadın ve
erkek nüfus cüzdanlarının her biri için en fazla üçer bin adedi, bedeli sonradan ödenmek üzere,
müteakiben üçer bin adetlik partiler hâlinde peşin para karşılığında verilir. Doğum
bildirimlerinin kanuni süresi içinde yapılması hâlinde düzenlenecek nüfus cüzdanlarından
değerli kâğıt bedeli alınmaz. Hatalı yazım nedeniyle iade edilen nüfus cüzdanları değerli kâğıt
bedelinden düşülür.
c) Nüfus cüzdanı, yurt içinde ilçe nüfus müdürlüklerince ve yurt dışında dış
temsilciliklerce kişilerin kendilerine, ergin olmayanların veli, vasi veya resmî vekillik belgesi
ibraz edenler ile bu Kanunun 17 nci maddesinde belirtilen, beyanla yükümlü kişilere
Bakanlıkça tespit edilecek usûller çerçevesinde verilir.
ç) Genel Müdürlük ile başkonsolosluklar, nüfus cüzdanı bedeli açısından 2489 sayılı
Kanun hükümlerine tabi değildir.
Katılma payı
GEÇİCİ MADDE 7- (Ek: 19/10/2017-7039/26 md.)
(1) 65 inci maddenin birinci fıkrası uyarınca katılma payı Bakanlık ve Maliye
Bakanlığınca müştereken belirleninceye kadar 65 inci maddenin bu maddeyi ihdas eden
Kanunla değiştirilmeden önceki hükümlerinin uygulanmasına devam olunur.
Ad ve soyadı düzeltilmesi
GEÇİCİ MADDE 8- (Ek: 19/10/2017-7039/26 md.)
(1) Kişinin iki yıl içerisinde yerleşim yerinin bulunduğu nüfus müdürlüğüne yazılı
olarak başvurması kaydıyla; 21/6/1934 tarihli ve 2525 sayılı Soyadı Kanununun 3 üncü
maddesine aykırı soyadları ile yazım ve imla hatası veya düzeltme işareti kullanılmamasından
kaynaklanan anlam değişiklikleri bulunan ad ve soyadları, mahkeme kararı aranmaksızın, il
veya ilçe idare kurulunun vereceği kararla bir defaya mahsus olmak üzere değiştirilebilir. İl ve
ilçe idare kurullarının vereceği karar kesindir. Soyadı değiştirilen erkek ise kendisi ile birlikte
varsa karısının ve müracaat tarihinde ergin olmayan çocuklarının da soyadları düzeltilir. Soyadı
değiştirilen kadın ise kendisi ile birlikte ergin olmayan evlilik dışı çocukları varsa onların da
soyadları düzeltilir.
Göçmenlerin doğum yeri ve tarihinin düzeltilmesi
GEÇİCİ MADDE 9- (Ek: 19/10/2017-7039/26 md.)
(1) Göçmen olarak Türk vatandaşlığına alınanlardan doğum yeri ve tarihi hatalı olan
kişilerin kayıtları, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren beş yıl içinde usulüne göre
onaylanmış doğum belgeleri ile müracaatları hâlinde, nüfus müdürlüğünce düzeltilir.
Evlat edinilen çocuğun ana ve baba adı
GEÇİCİ MADDE 10- (Ek: 19/10/2017-7039/26 md.)
(1) Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce birlikte veya tek başına evlat edinilen
çocuk veya erginlerin bu maddenin yürürlüğünü izleyen beş yıl içinde nüfus müdürlüklerine
başvurmaları hâlinde nüfus kaydında ana ve/veya baba adı ya da soyadı olarak evlat edinenlerin
ad ve soyadları yazılır.
(2) Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte ergin ve mümeyyiz olan evlat edinilenlerin
de muvafakatleri aranır.
GEÇİCİ MADDE 11- (Ek:6/12/2019-7196/61 md.)
(1) Kişinin üç yıl içerisinde yerleşim yerinin bulunduğu nüfus müdürlüğüne yazılı
olarak başvurması kaydıyla; 21/6/1934 tarihli ve 2525 sayılı Soyadı Kanununun 3 üncü
maddesine aykırı soyadları ile yazım ve imla hatası veya düzeltme işareti kullanılmamasından
kaynaklanan anlam değişiklikleri bulunan, genel ahlaka uygun olmayan, toplum tarafından
gülünç karşılandığı değerlendirilen ad ve soyadları, mahkeme kararı aranmaksızın, il veya ilçe
idare kurulunun vereceği kararla bir defaya mahsus olmak üzere değiştirilebilir. İl ve ilçe idare
kurullarının vereceği karar kesindir. Soyadı değiştirilen erkek ise kendisi ile birlikte varsa
karısının ve müracaat tarihinde ergin olmayan çocuklarının da soyadları düzeltilir. Soyadı
değiştirilen kadın ise kendisi ile birlikte ergin olmayan evlilik dışı çocukları varsa onların da
soyadları düzeltilir. Bu maddede belirlenen sürenin bir katına kadar uzatılmasında
Cumhurbaşkanı yetkilidir.
Yürürlük
MADDE 74- (1) Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 74- (1) Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 75- (1) Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
MADDE 75- (1) Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
5490 SAYILI KANUNA EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN MEVZUATIN VEYA
ANAYASA MAHKEMESİ TARAFINDAN VERİLEN İPTAL KARARLARININ
YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHLERİNİ GÖSTERİR LİSTE
Değiştiren Kanunun/
KHK’nin veya İptal Eden
Anayasa Mahkemesi
Kararının Numarası
5490 Sayılı Kanunun Değişen
veya İptal Edilen Maddeleri
Yürürlüğe Giriş Tarihi
5838 45 28/2/2009
5917 41, 65 10/7/2009
6217 36 14/4/2011
KHK/666 66
31/12/2011 tarihinden geçerli
olmak üzere 2/11/2011 tarihinde
6304 2, 3, 8/A, 49 18/5/2012
6327 45 29/6/2012
6462 19 3/5/2013
Anayasa Mahkemesi’nin
27/12/2012 tarihli ve E.:
2011/139, K.: 2012/205
sayılı Kararı
66 10/10/2013
6458 3, 8
11/4/2013 tarihinden bir yıl
sonra (11/4/2014)
6661
3, 7, 11, 18, Beşinci Kısım
Başlığı, 41, 42, 68, Ek Madde 1,
Geçici Madde 6
27/1/2016
KHK/680 49 6/1/2017
KHK/690 27/A 29/4/2017
7039
3, 5, 7, 8, 15, 21, 22, 28, 33,
36, 44, 45, 46, 48, 50, 51, 52,
55, 56, 57, 58, 59, 60, 62, 63,
65, 68, Ek Madde 2, Ek Madde
3, Ek Madde 4, Geçici Madde
7, Geçici Madde 8, Geçici
Madde 9, Geçici Madde 10
3/11/2017
7072 49 8/3/2018
7077 27/A 8/3/2018
KHK/700 69
24/6/2018 tarihinde birlikte
yapılan Türkiye Büyük Millet
Meclisi ve Cumhurbaşkanlığı
seçimleri sonucunda
Cumhurbaşkanının andiçerek
göreve başladığı tarihte
(9/7/2018)
7148 8 26/10/2018
7196 Geçici Madde 11 24/12/2019
7226 27/A 26/3/2020
7247 45 26/6/2020
7252 3, 41 28/7/2020
7292 45 7/3/2021