Հոդված 2.

Հիմնարկի մասին օրենսդրությունը բաղկացած է Հայաստանի Հանրապետության
քաղաքացիական օրենսգրքից, սույն օրենքից, այլ օրենքներից եւ իրավական ակտերից,
ինչպես նաեւ Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագրերից: Սույն օրենքի
դրույթները գործում են այնքանով, որքանով չեն հակասում «Տեղական ինքնակառավարման
մասին», «Երեւան քաղաքում տեղական ինքնակառավարման մասին» եւ «Համայնքային
ծառայության մասին» Հայաստանի Հանրապետության եւ այլ օրենքներին:
(2-րդ հոդվածը լրաց. 08.12.11 ՀՕ-343-Ն, փոփ. 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)

Հոդված 3.

1. Հիմնարկն իրավաբանական անձի կարգավիճակ չունեցող կազմակերպություն է, որն
ստեղծվում է տեղական ինքնակառավարման մարմիններին վերապահված լիազորությունների
լիարժեք եւ արդյունավետ իրականացման եւ քաղաքացիական իրավահարաբերություններին

նրանց մասնակցության ապահովման նպատակով:
2. Հիմնարկն իր իրավասության սահմաններում, համայնքի անունից, կարող է ձեռք բերել ու
իրականացնել գույքային եւ անձնական ոչ գույքային իրավունքներ, կրել
պարտականություններ, դատարանում հանդես գալ որպես հայցվոր կամ պատասխանող:
3. Հիմնարկն ունի անվանում, որը ներառում է մարզի, համայնքի անվանումը, ինչպես նաեւ
համայնքապետարանի (Երեւանի դեպքում՝ Երեւանի քաղաքապետարանի) աշխատակազմ
բառերը:
4. Հիմնարկի գտնվելու վայրը նրա մշտական գործող մարմնի գտնվելու վայրն է:
5. Հիմնարկն ունի Հայաստանի Հանրապետության պետական զինանշանի պատկերով եւ
հիմնարկի հայերեն անվանմամբ կլոր կնիք: Հիմնարկը կարող է ունենալ իր անվանմամբ
ձեւաթղթեր, խորհրդանիշ եւ անհատականացման այլ միջոցներ:
6. Հիմնարկն ունի ինքնուրույն հաշվեկշիռ:
7. (մասն ուժը կորցրել է 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)
(3-րդ հոդվածը լրաց. 30.09.08 ՀՕ-171-Ն, 08.12.11 ՀՕ-343-Ն, փոփ. 19.10.16 ՀՕ-173-Ն,
խմբ., փոփ. 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)

Հոդված 4.

1. Հիմնարկի գույքը ձեւավորվում է հիմնադրի կողմից նրա տիրապետմանը,
տնօրինմանն ու օգտագործմանը հանձնված (ամրացված) գույքից: Հիմնարկին գույքը
հանձնվում է իրավական ակտին համապատասխան, որը հաշվառվում է նրա հաշվեկշռում:
Հիմնադիրն իրավունք ունի ցանկացած ժամանակ հետ վերցնել իր կողմից հիմնարկին
հանձնված գույքը:
Հիմնադրի որոշմամբ հիմնարկին կարող է վերապահվել նաեւ բաժնետոմսերի կամ
բաժնեմասերի տիրապետման իրավասություն:
2. Հիմնարկն իրավունք ունի սույն օրենքով, իրավական այլ ակտերով եւ իր
կանոնադրությամբ նախատեսված դեպքերում եւ կարգով, իր գործունեության նպատակներին
եւ գույքի նշանակությանը համապատասխան օգտագործել, տիրապետել եւ տնօրինել իրեն
հանձնված գույքը:
3. Հիմնադրի կողմից հիմնարկին հանձնված գույքը ենթակա է հաշվառման`
կառավարության սահմանած կարգով:
(4-րդ հոդվածը փոփ. 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)

Հոդված 5.

1. Հիմնարկն իրավունք ունի իրականացնել միայն այնպիսի գործունեություն, որը
նպատակաուղղված է համապատասխան տեղական ինքնակառավարման մարմնին
վերապահված լիազորությունները լիարժեք եւ արդյունավետ իրականացնելուն, ինչպես նաեւ
քաղաքացիական իրավահարաբերություններին նրա մասնակցությունն ապահովելուն:
2. Հիմնարկը չի կարող իրականացնել ձեռնարկատիրական գործունեություն: Հիմնարկի
կատարած գործառնությունների եւ մատուցած ծառայությունների համար կարող է գանձվել
միայն տեղական տուրք կամ տեղական վճար` օրենքով սահմանված չափով եւ կարգով,
բացառությամբ օրենքով նախատեսված դեպքերի:
3. Հիմնարկի պահպանման ծախսերն ամբողջությամբ ֆինանսավորվում են պետական
կամ համայնքի բյուջեի միջոցներից: Հիմնարկն իր ֆինանսական գործառնություններն
իրականացնում է գանձապետական համակարգի միջոցով:
4. Հիմնարկի կարիքների համար գնումները կատարվում են «Գնումների մասին»
Հայաստանի Հանրապետության օրենքով նախատեսված կարգով:
(5-րդ հոդվածը լրաց. 08.12.11 ՀՕ-343-Ն, 19.03.12 ՀՕ-144-Ն, փոփ. 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)

Հոդված 6.

1. Հիմնարկի պարտավորությունների համար պատասխանատվությունը կրում է
համայնքը:
(6-րդ հոդվածը լրաց. 08.12.11 ՀՕ-343-Ն, խմբ. 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)

Հոդված 7.

1. Հիմնարկի հիմնադիրը համայնքն է:
2. Հիմնարկն ստեղծվում է հիմնադրի որոշմամբ: Հիմնարկի ստեղծման մասին հիմնադրի
որոշմամբ սահմանվում են հիմնարկի անվանումը, նրա գործունեության նպատակները եւ
խնդիրները, ինչպես նաեւ սույն օրենքով նախատեսված կամ օրենքին չհակասող այլ
դրույթներ: (նախադասությունն ուժը կորցրել է 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)

3. Հիմնարկը օրենքով սահմանված կարգով ենթակա է հաշվառման` իրավաբանական
անձանց գրանցում իրականացնող մարմնի կողմից:
4. Հիմնարկի կանոնադրությունը հաստատում է հիմնադիրը:
Հիմնարկն ստեղծված է համարվում նրա կանոնադրությունը հաստատելու մասին
հիմնադրի իրավական ակտն ուժի մեջ մտնելու պահից:
(7-րդ հոդվածը փոփ. 07.07.06 ՀՕ-158-Ն, 26.05.08 ՀՕ-61-Ն, լրաց. 07.12.10 ՀՕ-202-Ն,
08.12.11 ՀՕ-343-Ն, 19.05.14 ՀՕ-42-Ն, փոփ. 19.10.16 ՀՕ-173-Ն, խմբ., փոփ. 21.01.20 ՀՕ-
48-Ն)

Հոդված 8.

1. Հիմնարկը գործում է օրենքների, իրավական այլ ակտերի եւ հիմնադրի կողմից
հաստատված կանոնադրության հիման վրա:
2. Հիմնարկի կանոնադրությունը ներառում է`
ա) հիմնարկի անվանումը.
բ) հիմնարկի գտնվելու վայրը.
գ) հիմնարկի գործունեության նպատակները, խնդիրներն ու գործառույթները.
դ) հիմնարկի կառուցվածքը.
ե) հիմնարկի կառավարման մարմինների կազմը եւ լիազորությունները.
զ) հիմնարկին ամրացված գույքի տնօրինման, տիրապետման եւ օգտագործման կարգը.
է) հիմնարկի վերակազմակերպման կամ գործունեության դադարեցման կարգը:
Հիմնարկի կանոնադրությամբ կարող են սահմանվել նաեւ օրենքին չհակասող այլ
դրույթներ:
3. Հիմնարկի կանոնադրությունում փոփոխությունները հաստատում է հիմնադիրը:

Հոդված 9.

1. Հիմնարկի կառուցվածքը հաստատում է նրա հիմնադիրը:
Հիմնարկը կարող է ունենալ կառուցվածքային ստորաբաժանումներ:
2. Հիմնարկը կարող է ունենալ նաեւ նրա գտնվելու վայրից դուրս առանձնացված
ստորաբաժանումներ:
3. Հիմնարկից առանձնացված ստորաբաժանումն ստեղծված է համարվում դրա
հիմնադրման մասին որոշումն ուժի մեջ մտնելու պահից:
Հիմնարկի առանձնացված ստորաբաժանումը կարող է ունենալ կանոնադրություն, որը
հաստատվում է օրենսդրությամբ կամ հիմնարկի կանոնադրությամբ նախատեսված կարգով:
4. Հիմնարկի առանձնացված ստորաբաժանումն իրականացնում է հիմնարկի առանձին
գործառույթները կամ դրանց մի մասը եւ հանդես է գալիս համայնքի անունից: Միայն
օրենսդրությամբ կամ հիմնարկի կանոնադրությամբ նախատեսված դեպքերում
առանձնացված ստորաբաժանումն իրավունք ունի համայնքի անունից ձեռք բերելու եւ
իրականացնելու գույքային եւ անձնական ոչ գույքային իրավունքներ, կրելու
պարտականություններ, դատարանում հանդես գալու որպես հայցվոր կամ պատասխանող:
5. Հիմնարկի առանձնացված ստորաբաժանումը կարող է ունենալ Հայաստանի
Հանրապետության զինանշանի պատկերով եւ հիմնարկի հայերեն անվանմամբ կլոր կնիք,
ձեւաթղթեր, խորհրդանիշ եւ անհատականացման այլ միջոցներ:
Հիմնարկի առանձնացված ստորաբաժանումների ղեկավարները նշանակվում եւ
ազատվում են օրենքով կամ հիմնարկի կանոնադրությամբ սահմանված կարգով եւ գործում են
օրենսդրության, հիմնարկի եւ առանձնացված ստորաբաժանման կանոնադրության հիման
վրա:
6. (մասն ուժը կորցրել է 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)
(9-րդ հոդվածը լրաց. 08.12.11 ՀՕ-343-Ն, խմբ., փոփ. 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)

Հոդված 10.

1. Հիմնարկի կառավարումն իրականացնում է հիմնադիրը:
Համայնքային կառավարչական հիմնարկի ղեկավարումն իրականացվում է «Տեղական
ինքնակառավարման մասին» օրենքի 33-րդ հոդվածի դրույթներին համապատասխան:
2. (մասն ուժը կորցրել է 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)
3. (մասն ուժը կորցրել է 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)
(10-րդ հոդվածը լրաց. 08.12.11 ՀՕ-343-Ն, 07.04.16 ՀՕ-38-Ն, խմբ., փոփ. 21.01.20 ՀՕ-
48-Ն)

Հոդված 11.

1. Հիմնադիրը`
ա) ստեղծում է, ինչպես նաեւ վերակազմակերպում եւ դադարեցնում է հիմնարկի
գործունեությունը.
բ) հաստատում է հիմնարկի կանոնադրությունը եւ դրանում կատարվող
փոփոխությունները, եթե սույն օրենքով այլ բան նախատեսված չէ.
գ) որոշում է հիմնարկին հանձնվող գույքի կազմը եւ չափը.
դ) սահմանում է հիմնարկի գործունեության հիմնական ուղղությունները.
ե) (կետն ուժը կորցրել է 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)
զ) հաստատում է հիմնարկի կառուցվածքը, եթե սույն օրենքով այլ բան նախատեսված չէ.
է) իրականացնում է հիմնարկի գործունեության ընթացիկ գործունեության
վերահսկողությունը.
ը) (կետն ուժը կորցրել է 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)
թ) լսում է հիմնարկի գործունեության մասին հաշվետվությունները, քննում է դրանց
գործունեության ստուգման արդյունքները.
ժ) վերահսկողություն է իրականացնում հիմնարկին ամրացված կամ օգտագործման
հանձնված պետական կամ համայնքային սեփականության պահպանության նկատմամբ.
ժա) օրենքով սահմանված կարգով որոշում է հիմնարկին ամրացված գույքի օգտագործման,
տնօրինման եւ տիրապետման կարգը.
ժբ) հաստատում է հիմնարկի տարեկան հաշվետվությունները եւ տարեկան հաշվեկշիռը.
ժգ) հաստատում է հիմնարկի առանձնացված ստորաբաժանումների
կանոնադրությունները.
ժդ) իրականացնում է օրենքով եւ հիմնարկի կանոնադրությամբ նախատեսված այլ
լիազորություններ:
2. (մասն ուժը կորցրել է 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)
(11-րդ հոդվածը լրաց. 08.12.11 ՀՕ-343-Ն, փոփ. 19.10.16 ՀՕ-173-Ն, խմբ., փոփ., լրաց.
21.01.20 ՀՕ-48-Ն)

Հոդված 12.

(հոդվածն ուժը կորցրել է 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)

Հոդված 13.

(վերնագիրը փոփ. 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)

1. Հիմնարկի աշխատակազմի քարտուղարը օրենքով, իրավական այլ ակտերով, հիմնադրի
եւ համայնքի ղեկավարի որոշումներով, հիմնարկի կանոնադրությամբ իրեն վերապահված
լիազորությունների սահմաններում, ղեկավարում է հիմնարկի ընթացիկ գործունեությունը եւ
կրում է պատասխանատվություն օրենքների, իրավական այլ ակտերի, հիմնադրի եւ համայնքի
ղեկավարի որոշումների, հիմնարկի կանոնադրության պահանջները չկատարելու կամ ոչ
պատշաճ կատարելու համար:
(պարբերությունն ուժը կորցրել է 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)
2. Հիմնարկի աշխատակազմի քարտուղարը չի կարող զբաղեցնել այլ պաշտոն կամ
կատարել վճարովի այլ աշխատանք, բացի գիտական, մանկավարժական եւ
ստեղծագործական աշխատանքից:
3. Հիմնարկի աշխատակազմի քարտուղարը օրենքով սահմանված կարգով գույքային
պատասխանատվություն է կրում իր մեղքով` պետությանը պատճառված վնասի համար:
Հիմնարկի աշխատակազմի քարտուղարի լիազորությունների դադարեցումը հիմք չէ
պատճառված վնասը հատուցելու պարտականությունները չկատարելու համար:
Հիմնարկի աշխատակազմի քարտուղարի լիազորությունները դադարեցնող անձը
պարտավոր է լուծել նաեւ նրա` համայնքին կամ պետությանը պատճառած վնասի հատուցման
հարցը: Սույն պահանջը չկատարելու հետեւանքով համայնքին կամ պետությանը
պատճառված վնասը հատուցում է սույն կետի պահանջը խախտած անձը:
4. Հիմնարկի աշխատակազմի քարտուղարը պարտավոր է չկատարել հիմնադրի,
համայնքի ղեկավարի` օրենսդրությանը հակասող որոշումները, կարգադրությունները,
հրամանները ու հրահանգները եւ դրանց չկատարման համար չի կարող ենթարկվել
պատասխանատվության:
5. Հիմնարկի աշխատակազմի քարտուղարի բացակայության դեպքում նրան փոխարինելու
հարցը կարգավորվում է «Համայնքային ծառայության մասին» Հայաստանի
Հանրապետության օրենքի 18-րդ հոդվածով:
(13-րդ հոդվածը փոփ., լրաց., խմբ. 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)

Հոդված 14.

(վերնագիրը փոփ. 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)

1. (մասն ուժը կորցրել է 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)
2. (մասն ուժը կորցրել է 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)
3. Համայնքապետարանի (Երեւանի դեպքում՝ Երեւանի
քաղաքապետարանի) աշխատակազմի քարտուղարի լիազորությունները սահմանվում են
«Տեղական ինքնակառավարման մասին», «Երեւան քաղաքում տեղական ինքնակառավարման

մասին» եւ «Համայնքային ծառայության մասին» Հայաստանի Հանրապետության
օրենքներով:
(14-րդ հոդվածը լրաց. 08.12.11 ՀՕ-343-Ն, փոփ. 19.10.16 ՀՕ-173-Ն, 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)

Հոդված 15.

(հոդվածն ուժը կորցրել է 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)

Հոդված 16.

Հիմնարկի գործունեության նկատմամբ վերահսկողությունն իրականացնում են
հիմնադիրը, հիմնադրի լիազորած եւ օրենքով նախատեսված այլ պետական կառավարման
մարմինները:

Հոդված 17.

1. Հիմնարկը վերակազմակերպվում` միաձուլվում, միացվում, բաժանվում, առանձնացվում,
վերակազմավորվում է օրենքի, իրավական այլ ակտի կամ հիմնադրի որոշման (այսուհետ`
որոշում) հիման վրա:
(պարբերությունն ուժը կորցրել է 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)
2. Հիմնարկը վերակազմակերպված է համարվում նոր ստեղծված հիմնարկի
կանոնադրությունն ուժի մեջ մտնելու պահից: Բացի առանձնացման դեպքերից,
վերակազմակերպված հիմնարկի կանոնադրությունն ուժի մեջ մտնելու պահից ուժը կորցնում
են նախկին հիմնարկների կանոնադրությունները:
3. Հիմնարկի միաձուլման դեպքում դրանցից յուրաքանչյուրի իրավունքները եւ
պարտականություններն անցնում են նոր առաջացած հիմնարկին` միաձուլման մասին
որոշմանը եւ փոխանցման ակտին համապատասխան, եթե այդ որոշմամբ այլ բան
նախատեսված չէ:
4. Հիմնարկի` այլ հիմնարկին միանալու դեպքում միացած հիմնարկի իրավունքները եւ
պարտականություններն անցնում են վերջինիս` միացման մասին որոշմանը եւ փոխանցման
ակտին համապատասխան, եթե այդ որոշմամբ այլ բան նախատեսված չէ:
5. Հիմնարկի բաժանման դեպքում դրա իրավունքները եւ պարտականություններն անցնում
են նոր առաջացած հիմնարկին` բաժանման մասին որոշմանը եւ բաժանիչ հաշվեկշռին
համապատասխան, եթե այդ որոշմամբ այլ բան նախատեսված չէ:
6. Հիմնարկի կազմից մեկ կամ մի քանի հիմնարկ առանձնանալու դեպքում
վերակազմակերպված հիմնարկի իրավունքները եւ պարտականությունները դրանցից
յուրաքանչյուրին են անցնում` առանձնացման մասին որոշմանը եւ բաժանիչ հաշվեկշռին
համապատասխան, եթե այդ որոշմամբ այլ բան նախատեսված չէ:
7. (մասն ուժը կորցրել է 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)
(17-րդ հոդվածը փոփ. 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)

Հոդված 18.

1. Հիմնարկի գործունեությունը դադարում է հիմնադրի որոշմամբ, եթե օրենքով այլ բան
նախատեսված չէ:
Հիմնարկի գործունեությունը դադարեցված է համարվում դրա վերաբերյալ հիմնադրի
որոշումն ուժի մեջ մտնելուց երկու ամիս հետո, եթե այդ որոշմամբ ավելի ուշ ժամկետ
նախատեսված չէ:
Հիմնարկի գործունեությունը կարող է դադարեցվել, եթե օրենքով սահմանված կարգով
տվյալ համայնքը վերակազմակերպվում է որպես այլ վարչատարածքային միավոր:
Գործունեությունը դադարեցրած համայնքային կառավարչական հիմնարկի քաղաքացիական
իրավունքները եւ պարտականությունները փոխանցվում են վերակազմակերպված
համայնքին:
2. Հիմնարկի գործունեությունը դադարելու դեպքում դրան ամրացված գույքի տնօրինման
կարգը սահմանվում է հիմնարկի գործունեությունը դադարելու վերաբերյալ որոշմամբ:
(18-րդ հոդվածը լրաց. 08.12.11 ՀՕ-343-Ն, խմբ. 21.01.20 ՀՕ-48-Ն)

Հոդված 19.

Սույն օրենքն ուժի մեջ է մտնում պաշտոնական հրապարակման պահից:


Հայաստանի Հանրապետության
ՆախագահՌ. Քոչարյան
Երեւան
19 նոյեմբերի 2001 թ.
ՀՕ-247

Փոփոխման պատմություն
Փոփոխող ակտՀամապատասխան ինկորպորացիան
21.01.2020, ՀՕ-48-Ն22.02.2020, ՀՕ-247
19.10.2016, ՀՕ-173-Ն19.11.2016, ՀՕ-247
07.04.2016, ՀՕ-38-Ն27.04.2016, ՀՕ-247
19.05.2014, ՀՕ-42-Ն28.06.2014, ՀՕ-247
19.03.2012, ՀՕ-144-Ն25.07.2012, ՀՕ-247
08.12.2011, ՀՕ-343-Ն19.01.2012, ՀՕ-247
07.12.2010, ՀՕ-202-Ն06.01.2011, ՀՕ-247
30.09.2008, ՀՕ-171-Ն15.11.2008, ՀՕ-247
26.05.2008, ՀՕ-61-Ն11.06.2008, ՀՕ-247
07.07.2006, ՀՕ-158-Ն27.07.2006, ՀՕ-247
Փոփոխված ակտ
Փոփոխող ակտՀամապատասխան ինկորպորացիան